پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢٩ - ٣- رابطه پيروزى و پايمردى

آن قرار مى‌دهند، از اين گروه خارج هستند. آنها، همان حزب اللّه‌اند كه حتّى پدر و مادر و بستگان نااهل، در برابر رضاى حق، نزد آنها، ارزشى ندارند [١].

٣- رابطه پيروزى و پايمردى‌

اگر پيروزى، عوامل مختلفى داشته باشد- كه دارد- يكى از عمده‌ترين و مهم ترين اسباب آن، صبر و استقامت است. ارتباط اين دو با هم، آن چنان روشن است كه ادباى معروف، از قديم، صبر و ظفر را در كنار هم قرار مى‌دادند. در قرآن مجيد، اين حقيقت، به روشنى بيان شده است تا آنجا كه در مورد پيروزى سپاه اسلام، حتّى در آنجا كه تفاوت فاحشى از نظر عدّه و عدّه با سپاه دشمن داشته باشد، سبب آن را صبر و استقامت مى‌شمرد و مى‌فرمايد: «إِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ عِشْرُونَ صابِرُونَ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ وَ إِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ يَغْلِبُوا أَلْفاً» [٢]، «هرگاه، بيست نفر از شما، صاحب صبر و استقامت باشند، بر دويست نفر غلبه مى‌كنند و اگر صد نفر باشند، بر هزار نفر.» به همين دليل، در غزوات اسلامى- كه غالبا، نابرابرى نفوس و تجهيزات جنگى وجود داشت و موازنه قوا از اين نظر، به نفع دشمن بود- مسلمانان در سايه صبر و استقامت، بر دشمنان خود پيروز مى‌شدند، صبر و استقامتى كه برخاسته از ايمان به خدا و اعتقاد به معاد بود.

در خطبه مورد بحث نيز امام عليه السّلام روى اين مسأله تكيه فرموده و با صراحت مى‌گويد: (و استشعروا و الصّبر فانّه أدعى النّصر)، «صبر و استقامت را شعار خويش سازيد! بيش از هر چيز، پيروزى را به سوى شما فرا مى‌خواند.» در اين زمينه، سخن بسيار است كه در ذيل خطبه‌هاى مناسب و كلمات ديگر مولا على عليه السّلام در نهج البلاغه خواهد آمد.

[١] مضمون آيه ٢٢، از سوره مجادله.

[٢] سوره انفال، آيه ٦٥.