عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٣٨٤ - حقيقت و روح دين

مى‌آيد، برترى خواهد داشت.

٤- بهترين و عالى‌ترين نوع اين تمايلات خود به خود و براى خود تعقيب مى‌شود، وگرنه هيچ نوع عامل مؤثر نهانى خاصى در تعقيب آن دخالت ندارد.

٥- موضوع اين تمايلات جويندگى و كسب زيبايى است، وگرنه ايده‌آل (آرمان) جز يك فكرى كه شخص، عالى‌ترين درجه جمال يا كمالى، منظور اوست و به آن فكر نسبت مى‌دهد، چه حاصلى دارد و هم چنين عمل اخلاقى يا نيكى جز بيان و توضيح زيبايى اعمال شخص چه معنايى دارد؟

و نيز اگر از تمايل به كسب معرفت، رغبت و ميل به حقيقتى كه آن را دوست مى‌داريم و تحسين مى‌كنيم (و آن نيز جنبه و جلوه‌اى از زيبايى است) در كار نباشد چه معناى ديگرى خواهد داشت.

مسئله هنر نيز همين حال را دارد؛ زيرا هنر جز اين كه توضيح و تشريح و تجسمى از زيبايى به وسيله واسطه‌اى باشد، چه چيز است؟

به طور كلى چنين تصور مى‌شود كه هنر محدود به مجسم ساختن زيبايى در آجر يا در سنگ يا در صدا، يا در رنگ يا در كلام يا در حركت باشد و بنابراين عبارت از فعاليت يك دسته اشخاص و افرادى است كه داراى موهبت خاصى باشند، يا اين كه تعليم يافته و ورزيده باشند تا از عهده آن برآيند.

ولى يك نوع هنر ديگرى وجود دارد كه مورد عنايت همه مردم است و آن عبارت از ابراز زيبايى است در سبك و اسلوب زندگى از قبيل: تزيين و زيبا ساختن دارايى و محيط مشخص، يا در پوشيدن لباس يا طرز غذا خوردن و راه رفتن و صحبت كردن و خواندن و نوشتن و مسافرت و سياحت و ورزش و بازى و نمايش و به طور كلى در رفتار.

تمايل انسان به داشتن يك ايده‌آل، صرفا ازجنبه روانى بر همه تمايلاتش تسلط