عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٢٨٣ - جايگاه عقل در وجود انسان

بر سركشى غرائز و هوس‌ها بند مى‌زند[١].

در هر صورت عقل آدمى، يكى از شگفت‌انگيزترين قواى انسانى است و هنوز هزاران كتاب و مقاله نتوانسته است گوشه‌اى از اين درياى بى‌كران رحمت الهى را بنماياند.

صاحب «راز آفرينش انسان» در مقاله نهم از كتاب خود مى‌گويد:

جاى شگفتى است كه در ميان اين همه انواع مختلف حيوانى كه بر روى كره ارض ظاهر شده‌اند، اعم از آن‌ها كه فعلا وجود دارند، يا آن‌ها كه منقرض گرديده و نابود شده‌اند غير از شعور حيوانى هيچ‌گونه قواى دماغى ديگرى مشاهده نشده است، تا ظهور شخص انسان، از هيچ حيوانى اثرى بر جا نمانده است كه توانسته باشد قطعه سنگى را بتراشد، يا ارقام را تا ده بشمرد يا اصلا معنى رقم را فهميده باشد.

در گير و دار عرصه خلقت پاره‌اى مخلوقات به ظهور رسيده‌اند كه عالى‌ترين درجه شعور حيوانى يا هوش يا حسيات دقيقه ديگر را از خود ظاهر ساخته‌اند.

زنبور قرمز، ملخ را شكار مى‌كند و آن را در گودالى مى‌اندازد و به نقطه مناسبى از بدن ملخ شروع به تخم‌گذارى مى‌كند و همين كه بچه‌ها از تخم درآمدند از گوشت بدن ملخ تغذيه مى‌كند بدون آن كه يك دفعه او را بكشد؛ زيرا در اين صورت خود آن‌ها هم تلف خواهند شد.

زنبور اين عمل را هر مرتبه بايد با نهايت صحت و دقت انجام داده باشد و الا نسلى به وجود نمى‌آيد.

[١] -علم اخلاق: ٦١.