عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٢٦٦ - نفس در روايات
خلاصه نسبت مستقيمى بين مراتب معرفت و خداشناسى با كليه اوصاف كماليه است، كه محققا هركس معرفت وى بيشتر و علم و ايمانش كاملتر است، اوصاف كمال او بيشتر است.
اين نكته را نيز نبايد فراموش كرد كه در جنب معرفت، حاكميت بر نفس و خوددارى از شهوات بيجا و جلوگيرى از هوى و هوس نفس بسيار لازم است كه معرفت، بدون اين حركات مثبت نتيجه و ثمرى نخواهد داد، به اين خاطر حضرت صادق ٧ فرمودند:
كسى كه مىخواهد در ديوان بيداران قرار بگيرد بايد نفس را از شهوت نگاه دارد و بالاترين شهوت و خطرناكترين آن شهوت خودبينى و خودخواهى است كه هركس از خود بگذرد به خدا مىرسد[١].
عطار مىگويد:
|
در راه تو هركه خاك در شد |
در عالم عشق معتبر شد |
|
|
در كوى تو هركه راهبر شد |
هر لحظه به طبع خاك در شد |
|
|
هر خاك كه در ره قدم گشت |
در عالم عشق تاج سر شد |
|
|
تا تو نشوى چو ذره ناچيز |
نتوانى از اين قفس به در شد |
|
|
هر كو به وجود ذره آمد |
فارغ ز وجود خير و شر شد |
|
|
در هستى خود چو ذره گم شد |
ذاتى كه زعشق معتبر شد |
|
\*\*\* نفس در روايات
روايات مهمى كه از نبى اسلام و ائمه طاهرين : رسيده، نشان دهنده اين
[١] -حكمت الهى: ١/ ١٠٢.