عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٦٧ - اشتغال به غير حق

[وخفض القلب فى الإشتغال بغير الله‌]

اشتغال به غير حق‌

امام صادق ٧ در اين جمله پستى دل را در اشتغال به غير خدا دانسته و دورى از توجه به حق و بريده بودن دل از عبادت و طاعت و صرف تمام عمر در به دست آوردن متاع دنيا و تحصيل لذات فانى آن را علت خفض و پستى قلب به حساب آورده‌اند.

غيرخدا هرچه هست، چون فانى و گذراست، وقتى در ترازوى عقل و وجدان سنجيده شود معلوم مى‌گردد كه در برابر خدا به كلى فاقد ارزش و اعتبار است.

اعتبار و ارزش غيرخدا، فقط در اين است كه به عنوان وسيله و ابزار براى رسيدن به مقام قرب حضرت دوست به كار گرفته شود.

اين كه كتب آسمانى و معارف الهى و عاشقان و سالكان و رهروان راه حق و حقيقت، اين همه در بى‌اعتبارى و پوچ بودن دنيا و ما فيها سخن گفته‌اند منظور، دنيايى است كه انسان را از خدا غافل كرده و به صورت هدف نهايى در زندگى انسان جلوه كند.

اگر ارتباط انسان به دنيا و به لذات و زر و زيور آن، جداى از نقشه‌هاى خداوند باشد، پس انسان در اين دنيا حيوانى بيش نيست، حيوانى كه كار او جمع و تفريق است: جمع كردن مواد مادى و اضافه نمودن آن به بدن و باز خرج كردن آن مواد