مجموعه مقالات فارسي کنگره بين المللي ثقة الاسلام کليني - مجموعه مؤلفان - الصفحة ٢٧٥
با ٥٠٧٣ روايت؛ ابوعلى اشعرى قمى با ٨٧٥ روايت؛ ابن عامر حسين بن محمّد اشعرى قمى با ٨٣٠ روايت؛ محمّد بن اسماعيل نيشابورى با ٧٥٨ روايت؛ حميد بن زياد كوفى با ٤٥٠ روايت؛ احمد بن ادريس اشعرى قمى با ١٥٤ روايت؛ على بن محمّد [١] با ٧٦ روايت. سلسله مشايخ ذكر شده در كتاب الكافى ، نشانگر سفرهاى علمى كلينى در جستجوى حديث ، به شهرهاى قم، كوفه، بغداد و احتمالاً نيشابور است؛ همچنان كه وجود تعداد قابل توجّهى از مشايخ قمى در اين فهرست ، بر حضور جدّى مدرسه قم در مجموعه الكافى دلالت دارد. به هر روى ، كلينى ، پس از دوره جستجوى حديث ، به شهر رى باز مى گردد و به عنوان محدّثى مورد اعتماد براى شيعيان اين شهر شناخته مى شود و احتمالاً از آن زمان ، به تاليف كتاب الكافى پرداخته ، كه حدود بيست سال به درازا كشيد . [٢] كلينى در سال ٣٢٧ ق ، در زمان خلافت مقتدر عبّاسى، رى را به سوى بغداد ترك گفته ، دو سال پايانى عمر خود را در اين شهر سپرى مى كند. [٣] در مورد دلايل اين مهاجرت، سخن روشنى از سوى خودش يا شاگردان و اطرافيانش به ميان نيامده ؛ امّا
[١] در مورد هويّت اين شخص ، اختلاف نظر است؛ با اين حال ، نظرات عمده رجال نويسان بين خواهرزاده برقى ، نويسنده كتاب المحاسن يا پدربزرگ وى ، در گردش است.[٢] رجال النجاشى ، ص ٣٧٧ .[٣] الفوائد الرجاليه ، ج ٣ ، ص ٣٢٥ .