اين خط فكرى كه بر اصالت اسلام ناب متكى بود سالم‌ترين و سازنده‌ترين جريان فكرى در جهان اسلام را به وجود آورد و در نتيجه، اصالت جهان اسلام را در برابر فرهنگ و انديشه در حال پيشروى غرب حفظ نمود و مسجد و عظمت ديرين تاريخ تمدن اسلامى را حيات مجدد بخشيد و از دل اين جريان فكرى پديده پر بار به چالش كشيدن تاريخ انديشه غرب پا گرفت و متفكران مسلمان به بررسى و نقد انديشه و فرهنگ و تمدن غرب پرداختند و نقطه ضعفهاى پوشيده در حجاب علم و صنعت پيشرفته غرب را آشكار نمودند و به طور غير مستقيم به نقد غرب از اسلام و انديشه و فرهنگ و تمدن آن پاسخ دادند.

كمترين اثر اين چالش و نقد آن بود كه جهان اسلام ديگر در برابر تكنولوژى پيشرفته غرب مرعوب فرهنگ منحط آن نمى‌گردد و با جدا كردن نقطه قوتها و نقطه ضعفها در انتخاب بهترين، خردگرايى را پيشه مى‌نمود و به اميد فروغ گرفتن از نورافكنهاى خيره كننده علم و صنعت در سياه‌چالهاى انحطاط و استعمار و در گردابهاى استكبار نمى‌غلتيد.

در حقيقت عصر نهضت جهان اسلام و بيدارى مسلمانان از رويكرد به سكولاريزم منفى آغاز نگرديد، اين نهضت و بيدارى از زمانى شروع شد كه جهان اسلام به همت متفكران مسلمان به افشاگرى همه جوانب چهره غرب پرداختند و ابعاد تلخ و شيرين و افكار مثبت و منفى فرهنگ و تمدن غرب را آشكار ساختند و برائت اسلام ناب از اتهامات خودباختگان سكولار را بر ملا نمودند.

عصر رواج انديشه سكولاريزم منفى در جهان اسلام در واقع عصر تاريكيها و ظلمات بود و نه تنها مسلمانان را از خواب گرانى كه غرب استعمارگر براى آنها تدارك ديده بود بيدار نكرد بلكه بر عمق هر چه بيشتر اين خواب گران افزود و جاده‌ها را براى پيشروى هر چه بيشتر استعمار در اعماق جهان اسلام هموار و آماده نمود.

برخى تصور مى‌كنند كه چالش بيش از حد و نقد چشم بسته از غرب نيز به نوبه خود مى‌تواند جهان اسلام را دچار فاجعه كند و ملل مسلمان را از بسيارى از پيشرفتها محروم سازد و احياناً غرب را به واكنش و تحريمهاى عكس‌العملى وا دارد و اين نوع رويكرد نيز