فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٢٦٧ - مبحث دوم نگاهى به علل و عوامل خارجى مسأله
بر اين اساس درگيرى و رويارويى دو جناح ضعيف و قوى در جامعه سياسى از ديدگاه اسلام اجتناب ناپذير است و موضعگيرى دولت در اين ميان بسيار روشن و خالى از هر گونه ابهام مىباشد. قدرت عمومى همواره در حمايت از ضعفا بكار مىرود و مبارزه با اقويا، خواه نا خواه عرصهها را بر اين گروه تنگتر خواهد نمود و بسيارى از امكانات و شانس موقعيتها را از آنها خواهد گرفت. قدرت طلبان و نيروهايى كه در صدد انباشت قدرت و تفوق بر ديگران هستند خواه نا خواه در اين نوع جنگ سياسى بازنده خواهند بود و فعاليتهايشان در چارچوبهاى از پيش تعيين شده محدود خواهد شد. در وصيت سياسى امام على (ع) به امام حسن مجتبى (ع) خود مىخوانيم:
[٣] ">«كونا للظالم خصماً و للمظلوم عوناً»
[١] .چنين هدف راهبردى حتى در فرهنگ عمومى جامعه سياسى اثر بنيادين دارد و قدرتطلبى و تفوق خواهى به عنوان يك ضد ارزش و رذيله به حساب مىآيد.
امام على (ع) در تفسيرى از آيه: (تِلْكَ اَلدّٰارُ اَلْآخِرَةُ نَجْعَلُهٰا لِلَّذِينَ لاٰ يُرِيدُونَ عُلُوًّا فِي اَلْأَرْضِ وَ لاٰ فَسٰاداً) [٢] .
چنين توضيح مىدهد: هر كس كه در انديشه آن باشد كه كفش او بر كفش ديگران برترى دارد از مصاديق اين آيه محسوب مىشود كه از مواهب آخرت محروم مىباشد.
امام على (ع) در نكوهش زمامدارانى كه د رموضع حمايت از ضعفا و تحت تأثير خواستههاى اقويا بودند اين تعبير را بكار مىبرد:
«شصع نعلى خير منك»
٣.دولت همواره بايد با تمام امكانات و قدرتى كه دارد از حمايت ضعيفان دريغ نورزد و حامى آنان باشد. چنين هدفى در كلام امام على (ع) به صورت راهبردى نه راه كارى ديده مىشود:
«الذليل عندى عزيز حتى آخذ الحق منه»
٤.(ناتوان درمانده نزد من گرامى است تا حق او را برايش بستانم و قوى نزد من ناتوان است تا حق را، از او باز گيرم).
به اين ترتيب بى شك جامعه در گير رويارويى دو جبهه متخاصم ضعفا و نيرومندان
[١] . همان، نامه ٣١
[٢] . سوره قصص، آيه ٨٣.
[٣] . اين سخن را امام (ع) در مورد يكى از فرماندارانش به نام منذوبين بن جارود فرمود: نهجالبلاغه، نامه ٧١.
[٤] . همان، خ ٣٧.