جنگ و ستيز بدون تحمل خسارت امكان‌پذير نيست. بى‌گمان اعطاى چند امتياز مى‌تواند از خسارتهاى به مراتب سنگين‌تر جلوگيرى نمايد. چنانكه در رفتار سياسى پيامبر (ص) به هنگام مذاكره با قريش در جريان صلح حديبيه اعمال چنين روش خرمندانه‌اى مشهور بوده است و پيامبر (ص) با اعطاى چند امتياز مورد علاقه قريش و از آنجمله عدم استرداد مسلمانان فرارى از مدينه و لزوم استرداد افرادى كه از مكه به مدينه فرار مى‌كنند؛ توانست مهمترين امتياز حياتى اسلام را كه تضمين امنيت براى دعوت اسلام بود به دست آورد.

در دنياى معاصر در رابطه جهان اسلام با جهان غرب امتيازهايى وجود دارد كه برخى از آنها براى غرب و بخشى براى جهان اسلام حائز اهميتند و مى‌توان با اعطاى چند امتياز به خصم امتيازهاى مهمتر و با ارزشترى را به دست آورد. در حالى كه ستيزه‌جويى با خصم نه تنها خسارتهايى را براى جهان اسلام در بردارد در مواردى دشمن را به كسب امتيازهايى هم موفق مى‌نمايد. سوء استفاده جهان استكبارى از حربه‌هايى مانند حقوق بشر و تروريسم بر عليه اسلام راستين كه با استكبار در حال ستيز است مى‌تواند مثال مناسبى براى ناكامى سياست غرب ستيزى باشد.

حاميان انديشه سازش با چنين استدلالى از يك نكته چشم پوشيده‌اند كه اعطاى امتياز از سر تسليم از دست دادن امتياز و تحمل خسارت از سر استقلال و مقابله با دشمن بسى متفاوت مى‌باشد.

د - قرارداد و معامله:

انديشه گران مسالمت بجاى ستيز، در روابط جهان اسلام و جهان استكبارى بر اين باورند كه محور خصومت دشمنان اسلام، منافع مادى است كه در جريان معامله و قرارداد دو جانبه قابل حل و به طور متقابل قابل برخورد مى‌باشد. با اندكى درايت و تجربه مى‌توان در لابه‌لاى قراردادهاى مختلف اهداف سياسى، اقتصادى، نظامى و فرهنگى دشمن را بازشناسى و مقابله به مثل نمود.

معامله و قرارداد هيچ گاه يك طرفه نيست لكن ممكن است عادلانه و برابر تنظيم نشده باشند. اگر چنين حالتى به نفع دشمن باشد بى‌شك از خسارتهاى ناشى از سياست ستيزه‌جويى بيشتر نخواهد بود و در جمع‌بندى نهايى و مقايسه دو شيوه سرانجام به