جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ١١٤ - غزل ٤٣٤ گر چه ما بندگان پادشهيم

كن كه گويى او را مى بينى، و اگر تو او را نمى بينى، بدرستى كه او تو را مى بيند.- نيز:

٣٠٠٩

«يا أباذَرٍّ! ... إحْفَظِ اللَّه، يَحْفَظْكَ؛ إحْفَظِ اللَّهَ، تَجِدْهُ أمامَكَ.»

[١]: (اى ابوذر! ... خدا را [در نظر خود] نگاه‌دار، تا او نيز تو را نگاه دارد؛ خدا را حفظ كن، تا او را در جلوى خود بيابى.).

و اين ماييم كه درياى توحيد گشته و حضرت دوست در ما تجلّى نموده؛ كه:

٣٠١٠

«رَبِّ! أدْخِلْنى فى لُجَّةِ بَحْرِ أَحَدِيَّتِكَ، وَطَمْطامِ يَمِّ وَحْدانِيَّتِكَ.»

[٢]: (پروردگارا! مرا در ژرفاى درياى احديّت، و وسط درياى وحدانيّتت داخل گردان.- در عين داشتن اين كمال، غرقه گناهيم؛ يعنى چون به خويش مى نگريم، در پيشگاه ذات و عظمت ربوبى همه گناهيم؛ كه:

٣٠١١

«إلهى! مَنْ كانَتْ مَحاسِنُهُ مَساوِىَ، فَكَيْفَ لا يَكُونُ مَساويهِ مَساوِىَ؟!»

[٣]: (معبودا! كسى كه خوبيهايش بدى است، چگونه بديهايش، بدى نباشد؟!- نيز:

٣٠١٢

«يا مَنْ ألْبَسَ أوْلِيائَهُ مَلابِسَ هَيْبَتِهِ! فَقامُوا بَيْنَ يَدَيْهِ مُسْتَغْفِرينَ.»

[٤]: (اى خدايى كه اوليائت را به لباس هيبت و جلال بياراستى، تا اينكه در برابرت براى آموزش خواهى بپا خواستند.)

و اين ماييم كه چون دوست حجاب از بخت و لطيفه الهى و فطرت ما بر كنار نمايد، جمالش را در آينه وجودى خود خواهيم ديد؛ كه:

٣٠١٣

«غايَةُ المَعْرِفَةَ أنْ يَعْرِفَ المَرْءُ نَفْسَهُ.»

[٥]: (نهايت شناخت اين است كه انسان خود را بشناسد.- نيز:

٣٠١٤

«مَعْرِفَةُ النَّفْسِ أنْفَعُ المَعارِفِ.»

[٦]: (خودشناسى سود بخش‌ترين شناختهاست.- همچنين:

٣٠١٥

«نالَ الفَوْزَ الأكْبَرَ.

[١] - بحار الانوار، ج ٧٧، ص ٨٩.

[٢] - الصّحيفة العلويّة المباركة الثانية، ص ٢٢٤.

[٣] - اقبال الاعمال، ص ٣٤٨.

[٤] - اقبال الاعمال، ص ٣٥٠.

[٥] - غرر و درر موضوعى، باب المعرفة، ص ٢٤٣.

[٦] - غرر و درر موضوعى، باب المعرفة، ص ٢٤٤.