جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٣٢٠ - غزل ٤٦٥ اى روى ماه منظر تو، نوبهار حسن!
|
كس نيست، كه افتاده آن زلفِ دو تا نيست |
در رهگذرى نيست، كه دامى ز بلا نيست |
|
|
از بَهْرِ خدا، زلف ميآراى، كه ما را |
شب نيست، كه صد عربده با باد صبا نيست |
|
|
چون چشم تو دل مى برد از گوشه نشينان |
دنبال تو بودن، گنه از جانب ما نيست[١] |
|
|
دايم به لطف دايه طبع از ميان جان |
مىپرورد به ناز، تو را در كنار حسن |
|
معشوقا! سالكين همواره در كنار دايه طبع و مجاهدات تو را پرورش مى دهند و از رخسارت پرده و حجابهاى عالم طبيعت را بر كنار مى زنند، تا حُسنت را از ملكوت خويش آشكار ببينند؛ كه: «وَ مَنْ جاهَدَ، فَإِنَّما يُجاهِدُ لِنَفْسِهِ»[٢]: (و هركس بكوشد، تنها به نفع خودش كوشيده و مجاهده مى نمايد.- نيز: «وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا، لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا، وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ»[٣]: (و مسلّما كسانى را كه در [راه] ما مجاهدت مى كنند، به راههاى خود رهنمون خواهيم شد، و همانا خداوند با نيكوكاران است.) و همچنين:
٣١٩٥
«إمْلِكُوا أنْفُسكُمْ بِدَوامِ جِهادِها.»
[٤]: (با مجاهده و كارزار پيوسته، مالك نفسهايتان شويد.- نيز:
٣١٩٦
«فى مُجاهَدَةِ النَّفْسِ كَمالُ الصَّلاحِ.»
[٥]: (كمال شايستگى تنها در مجاهده و جهاد با نفس حاصل مى شود.- نيز:
٣١٩٧
«مَنْ لَمْ يُجاهِدْ نَفْسَهُ، لَمْ يَنَلِ الفَوْزَ
[٦]:
(هركس با نَفْس خويش مجاهده نكند، هرگز به رستگارى نايل نخواهد شد.)
|
گِردِ لبت؛ بنفشه از آن تازه وتر است |
كآب حيات مى خورد از جويبار حسن |
|
دلبرا! اينكه بنفشه و ديگر مظاهر را همواره به ترى و تازگى و زيبايى و مشاهده مىكنم، بدين جهت است كه آنان همواره آب حيات و زيبايى را لحظه به لحظه از.
[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ١٠١، ص ١٠٤.
[٢] - عنكبوت: ٦.
[٣] - عنكبوت: ٦٩.
[٤] - غرر و درر موضوعى، باب جهاد النفس، ص ٥٠.
[٥] ( ٥، ٦) غرر و درر موضوعى، باب جهاد النفس، ص ٥١.
[٦] ( ٥، ٦) غرر و درر موضوعى، باب جهاد النفس، ص ٥١.