جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٣٨٤ - غزل ٤٧٥ شاه شمشاد قدان، خسرو شيرين دهنان
كار قرار ده تا از تمام كمالات وتجلّيات اسماء وصفات ما برخوردار شوى؛ كه:
٣٢٣٧
«عِبادَاللَّه! إنَّ مِنْ أحَبِّ عِبادِهِ إلَيْهِ عَبْداً أعانَهُ اللَّهُ عَلى نَفْسِهِ ... فَزَهَرَ مِصْباحُ الهُدى فى قَلْبِهِ ..
وَارْتَوى مِنْ عَذْبِ فُراتٍ سَهُلَتْ لَهُ مَوارِدُهُ، فَشَرِبَ نَهَلًا، وَ سَلَكَ سَبيلًا جُدُداً، قَدْ خَلَعَ سَرابيلَ الشَّهَواتِ وَ تَخَلّى مِنَ الهُمُومِ إلّاهَمّاً واحِداً أنْفَرَدَ بِهِ.»
[١] (اى بندگان خدا! براستى كه از محبوبترين بندگان نزد خداوند، بنده اى است كه خدا او را بر نفس خويش يارى نمود.
پس چراغ هدايت در دلش روشن گرديد ... واز آب گوارا وشيرين كه آبراههايش هموار است سيراب گشت واوّل بار نوشيد وراه روشن را پيمود، لباس شهوات وتمايلات نفسانى را بركنده واز تمام هموم جز همّ واحدى كه به آن منفرد گشته، خالى گرديد.) وبه گفته خواجه در جايى:
|
به سرّ جام جَمْ آنگه نظر توانى كرد |
كه خاك ميكده، كُحْل بصر توانى كرد |
|
|
گدايى در ميخانه طرفه اكسيرى است |
گر اين عمل بكنى، خاك زرتوانى كرد |
|
|
گُل مراد تو آنگه نقاب بگشايد |
كه خدمتش چو نسيم سحر توانى كرد |
|
|
جمال يار ندارد نقاب وپرده ولى |
غبار ره بنشان، تا نظر توانى كرد[٢] |
|
وفرمود:
|
دامن دوست به دست آر و زدشمن بگسل |
مردِ يزدان شو وايمن گذر از اهرمنان |
|
به دامن دوست، دست زن وعبوديّتش را اختيار نما وبندگى شيطان را رها كن، كه: «أَ لَمْ أَعْهَدْ إِلَيْكُمْ- يا بَنِي آدَمَ!- أَنْ لا تَعْبُدُوا الشَّيْطانَ، إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ؛ وَ أَنِ اعْبُدُونِي، هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ.[٣]»: (اى فرزندان آدم! آيا با شما پيمان نبستم كه شيطان رانپرستيدكه همانا او دشمن آشكار شماست، ومرا عبادت كنيد كه اين راه راست مى باشد.).
[١] - نهج البلاغه، خطبه ٨٧.
[٢] - ديوان خافظ، چاپ قدسى، غزل ١٣٢، ص ١٢٣.
[٣] - يس: ٦٠ و ٦١.