عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ١٥٦ - علائم وقف قلب

[وعلامة الوقف ثلاثة أشياء: زوال حلاوة الطاعة، وعدم مرارة المعصيةوالتباس علم الحلال بالحرام‌]

علائم وقف قلب‌

و نشانه وقف سه چيز است:

١- زايل شدن لذت عبادت؛ چرا كه لذت عبادت مولود حضور قلب و اطمينان خاطر است، در حال وقف كه مرتبه غفلت است، چگونه دل انسان از شيرينى عبادت و بندگى بهره‌مند شود؟!

٢- آشكار نشدن تلخى معصيت؛ تلخ نبودن معصيت نشانه غفلت است؛ چرا كه درك كردن مرارت گناه فرع صفاى باطن است و به هنگام غفلت از حق و وقف قلب چنان كه اطاعت لذت نمى‌دهد، معصيت هم تلخى خود را نشان نمى‌دهد.

و تا كسى تلخى معصيت را درك نكند از گناه خوددارى نمى‌نمايد.

از اين جهت است كه اگر از اهل الله بر سبيل اتفاق- خواه از روى اختيار و خواه از اضطراب- خلاف شرع يا ترك اولايى صادر شود، در كام ايشان بسيار تلخ و ناگوار است و فورا در مقام تدارك و استغفار برمى‌آيند؛ به خلاف اهل دنيا و اهل قساوت قلب كه حال ايشان به عكس اين است.

اينان به هنگام عبادت حق، تلخ كام و به وقت بندگى مخلوق، شيرين مذاقند.

چه بسا براى بدست آوردن يك مقام پست دنيايى از خدمت به افراد رذل و بى‌ادب‌