ششم‌ آن كه مكانى نباشد كه حضرت رسالت پناه ٦ آن را جهت مصلحت مسلمانان مخصوص چيزى ساخته بود چنانچه بقيع را كه از نخلستانهاى مهاجران بوده مخصوص ساخته بودند براى چريدن چارواهاى زكاة و تصدّقات و جزيه و هم چنين است حكم زمينهايى كه آن حضرت ٦ مقاطعه كرده باشند با جماعتى چنانچه وادى عقيق را با بلال بن الحارث به چيزى قطع كرده بودند و كسى از صحابه در آن تصرّف نكرده بود تا زمان خلافت عمر كه او بلال را از آن منع كرد.

هفتم‌ آن كه حريم عمارت نباشد چه هر چيزى در مباح حريمى دارد و آن بر چند قسمست:

قسم اوّل‌ حريم خانه و آن مقدار خاك‌ريز و برف‌انداز آنست و جائى كه آب باران از ناودان بر آن ريزد و ممرّ داخل شدن بآن خانه.

دوّم‌ حريم ديوار و آن بمقدار ريختن خاك آنست هر گاه خراب شود.

سيّم‌ حريم شهر و آن حوالى آن شهر است جهت جمع شدن اهل آن شهر و اسب دوانيدن و خاك‌ريزى كردن و محلّ خريدن چهارپايان اهل آن شهر.

چهارم‌ حريم نهر و آن بمقدار ريختن خاك آنست و راه رفتن بر دو جانب آن.

پنجم‌ حريم چاهى كه شتران را آب مى‌دهند و آن چهل ذرعست پس اگر كسى خواهد كه جهت آب دادن شتران خود چاهى بكند در آن چهل ذرع نمى‌تواند كند و در بعضى روايات وارد شده كه حضرت رسالت پناه ٦ فرموده كه حريم چاه در جاهليّت پنجاه ذرع بوده و در اسلام بيست و پنج ذرعست.

ششم‌ حريم چاهى كه به شتر آب مى‌كشند جهت زراعت كردن بآن آب و آن شصت ذرعست.

هفتم‌ حريم چشمه و آن در زمين نرم هزار ذرعست و در زمين سخت پانصد ذرع است پس ديگرى را نمى‌رسد كه در اين مقدار از زمين حوالى آن چشمه چشمه ديگر احداث كند و در بعضى احاديث جهت حريم قنات نيز همين مقدار وارد شده.

هشتم‌ حريم راه و آن در زمين موات هفت ذرعست و اين حريمها در زمين مواتست و حريم در زمين معموره نيست‌

فصل يازدهم در مشتركات‌

بدان كه منافع مشتركه بر پنج قسمست:

قسم اوّل راهها

و فايده اين آنست كه در رفتن و نشستن در آن ضرر به جماعتى كه از آن راه مى‌روند نرساند و اگر جهت خريد و فروخت در راه بنشيند پس اگر راه وسيع باشد كه به متردّدين ضرر نرساند جايز است امّا با ضرر جايز نيست و اگر خود از آنجا برخيزد