تحف العقول ت جنتی - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٥٧٥ - سخنان كوتاه آن حضرت در اين زمينهها پند، حكمت، زهد و

(١) ١٥. مؤمن را نه «فرج» (شهوت) مغلوب سازد، نه شكم.

(٢) ١٦. رفاقت بيست ساله خويشاوندى است.

(٣) ١٧. احسان جز به نيك گوهر و ديندار شايسته نيست، و چه كميابند آنها كه احسان و محبت را حق شناسند.

(٤) ١٨. امر به معروف و نهى از منكر تنها براى (هدايت) مؤمنى است كه بپذيرد، يا (ارشاد) جاهلى كه ياد گيرد، نه جلادى كه تازيانه و تيغ به دست دارد (كه براى جلوگيرى او امر و نهى كافى نيست).

(٥) ١٩. آن كس بايد امر بمعروف و نهى از منكر كند كه سه خصلت داشته باشد:

به آنچه امر و نهى كند عالم باشد (پسنديده و ناپسند را بشناسد)، در امر و نهى عادل باشد (از حدود تجاوز نكند) با رفق و مدارا امر و نهى كند.

(٦) ٢٠. آن كه از سلطان جائر احسانى طلبد و رنجى به وى رسد اجرى ندارد، و صبر (بر آن رنج) روزيش نشود.

(٧) ٢١. خداوند گروهى را نعمتها داد، شكر نكردند نعمتشان بلا شد، و قومى را به مصيبتها گرفتار كرد، صبر كردند مصيبتشان نعمت شد.

(٨) ٢٢. مصلحت زندگى و معاشرت با مردم، در پيمانه پرى است، كه دو ثلثش زيركى و يك ثلثش تغافل (و ناديده گرفتن قضايا) است.

(٩) ٢٣. انتقامجوئى قدرتمندان چه نازيباست.

(١٠) ٢٤. پرسيدند: مردانگى چيست؟ فرمود: خدا ترا آنجا كه منع كرده نبيند و آنجا كه امر كرده گم نكند.

(١١) ٢٥. آن را كه نعمت داده شكر گوى، و به آن كه شكرت گويد نعمت بخش، كه نعمت با سپاس زوال نپذيرد. و با ناسپاسى نپايد، شكر باعث مزيد نعمت و امان از فقر است.

(١٢) ٢٦. از دست رفتن حاجت بهتر است تا درخواست از نااهل، و مشكلتر از مصيبت، بدخوئى (و بيتابى) از آن است (مصيبت بزرگتر عدم قدرت تحمل مصيبت است).

(١٣) ٢٧. مردى از آن حضرت خواست كه دستورى مختصر و كوتاهش دهد كه خير دنيا و آخرتش را تأمين كند، فرمود: دروغ نگو.

(١٤) ٢٨. پرسيدند: بلاغت (شيوائى سخن) چيست؟ فرمود آن كه چيزى را بداند (و مطلب برايش روشن باشد) سخنش كوتاه شود (طول گفتار از عدم تسلط بر مقصود است)