تحف العقول ت جنتی - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٣٣٥ - سخنان كوتاه آن حضرت در باب اين معانى(حكمت، موعظه، تشويق و تهديد)
(١) حسود خوشى ندارد، ملوك دوستى و مودت ندارند، دروغگو مردانگى ندارد.
(٢) با تنهائى الفت گير تا عزتت پايدار ماند.
(٣) هر عزيزى كه تحت سلطه قدرتمندى باشد ذليل است.
(٤) دو چيز مردم را هلاك كند: ترس فقر، و طلب فخر.
(٥) مردم! از محبت دنيا حذر كنيد كه سر هر گناه است، و در هر گرفتارى، و افسار هر فتنه و باعث هر مصيبت.
(٦) خير همه در سه چيز خلاصه شده: نظر، خاموشى و گفتار (ولى) هر نظر كه در آن عبرت نباشد سهو (و بىخيالى) است، هر سكوتى كه در آن فكرت نباشد غفلت است، هر سخنى كه در آن ذكر نباشد لغو است، خوشا بحال آن كه نگاهش از سر عبرت، دم فرو بستنش، و لب گشودنش ذكر باشد، به ياد گناهش بگريد، و مردم از شرش در امان باشند.
(٧) وه كه حال اين بشر چه شگفت است؟ از رسيدن به چيزى خرسند شود كه از دست- رفتنى نيست، از نرسيدن به چيزى غمين گردد كه بدست آمدنى نيست، اگر فكر مىكرد مىفهميد كه تدبير كار و تقدير رزقش بدست خداست، و به آنچه ساده بدست آيد مىساخت، و (در طلب فزونى) تن به مشكلات نمىداد.
(٨) گاهى كه در بازارها مىگشت و بازاريان را نصيحت مىكرد، چنين مىفرمود: شما، اى سوداگران پيش از معامله از خدا خير بخواهيد، به معاملات سهل و ساده تبرك جوئيد (اين گونه معاملات را مبارك شمريد)، به خريداران نزديك شويد، خود را با حلم بيارائيد، از قسم خوددارى كنيد، از دروغ بپرهيزيد، از ظلم بترسيد، خود در حق مظلومان انصاف دهيد، به ربا نزديك نشويد، و ترازو را تمام بپردازيد، جنس مردم را كم ندهيد و در زمين فساد نكنيد.
(٩) پرسيدند: از چيزهائى كه خدا آفريده كدام زيباتر است؟ فرمود: گفتار، پرسيدند كدام زشتتر است؟ فرمود: گفتار، سپس اضافه كرد: گفتار است كه روسفيدى آرد و گفتار است كه روسياهى آرد.
(١٠) سخن نيك گوئيد تا به نيكى معروف شويد، كار نيك كنيد تا از اهل خير باشيد.
(١١) چون بليهاى (از قبيل بيمارى پيش آيد مال را فداى جان كنيد، و چون حادثهاى (چون حمله دشمن) رخ دهد جان را فداى دين كنيد، بدانيد نابود كسى است كه دينش از دست رود، و غارت زده