الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب چهارم مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٦٥ - امتياز تضمين از ديگر انحاء تعديه
تقدير كردهاند.
و اجازه دادهاند كه « كى » در مثال مزبور بمعناى تعليل بوده و بعد از آن كلمه « ان » مضمر باشد.
سپس مصنّف گويد:
البتّه با « كى » تنها لام علّت حذف مىشود زيرا بر اين حرف يعنى « كى » تنها لام جارّه داخل شده و هيچيك از حرف جارّ وارد نمىشود بخلاف آندو حرف ديگر يعنى « ان » و « انّ » و شاهد بر اين گفتار فرموده حقتعالى است كه مىفرمايد:
و بشّر الّذين آمنوا و عملوا الصّالحات انّ لهم جنّات ( بشارت بده بكسانيكه ايمان آورده و عمل شايسته مىكنند اينكه براى ايشان باغهائى است).
چه آنكه تقدير « بانّ لهم» مىباشد يعنى با « انّ » باء جارّه حذف شده.
و نيز فرموده ديگر حقتعالى:
شهد اللّه انّه لا اله الّا هو ( شهادت مىدهد خداوند كه معبودى غير از او نمىباشد).
تقدير « بانّه » مىباشد يعنى با « انّ » باء جارّه محذوف است.
و نيز فرموده ديگر حقتعالى:
و ترغبون ان تنكوهنّ ( و مايل هستيد اينكه ايشان را بنكاح خود درآوريد).
تقدير « فى ان تنكحوهن» مىباشد يعنى با « ان » فى جارّه حذف شده چنانچه مىتوان بجاى « فى » ، عن جارّه را محذوف دانست چه آنكه بين مفسّرين در اين امر اختلاف است.
شرح
قوله: و بشّر الّذين آمنوا الخ: آيه (٢٥) از سوره بقره.
قوله: شهد اللّه انّه لا اله الّا هو: آيه (١٨) از سوره آل عمران.