فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ١٢ - مبحث اول تعاريف

٣. تجزيه و تحليل مواضع سياسى هر كدام از كشورهاى اسلامى به لحاظ مبانى نظرى كه در انديشه سياسى خاصى متبلور مى‌شود.

٤. مطالعه تاريخ تحولات انديشه سياسى در هر كدام از كشورهاى اسلامى و سير نزولى يا صعودى انديشه‌هاى سياسى در جهان اسلام.

٥. مقايسه تطبيقى انديشه سياسى جهان اسلام در برابر انديشه سياسى غرب.

٦. بررسى انديشه‌هاى سياسى موجود در جهان اسلام در قالب احزاب و جمعيتها.

٧. بررسى انديشه‌هاى سياسى حاكم در كشورهاى اسلامى.

٨. بررسى انديشه سياسى معاصر در جهان اسلام يا مطالعه انديشه سياسى در اسلام معاصر.

به نظر مى‌رسد كه عنوان درسى مى‌تواند شامل هر كدام از ابعاد نامبرده باشد ولى مهمترين بخش در اين درس با توجه به گرايش انديشه سياسى دانشجويان شركت كننده در اين درس همان عنوان آخرين يعنى بررسى انديشه سياسى در جهان اسلام معاصر مى‌باشد.

اگر بحث در زمينه انديشه‌هاى سياسى در جهان اسلام معاصر را بدون هرگونه پيش داورى آغاز نماييم بايد بررسى را با چنين پندارى شروع كنيم كه ممكن است انديشه سياسى منسجمى در جهان اسلام معاصر شكل نگرفته و يا انديشه‌هاى سياسى متعدد و متخالفى وجود دارد.

بى‌شك براى دستيابى به هرگونه نتيجه مثبت يا منفى در زمينه انديشه سياسى در جهان اسلام معاصر ناگزير بايد نخست تعريف دقيقى از انديشه سياسى و تفاوت آن با فلسفه سياسى و جامعه‌شناسى سياسى و ساير اصطلاحات و مقوله‌هاى تخصصى به كار رفته در علوم سياسى ارائه داد تا به درستى روشن گردد كه هر نوع فكر سياسى را مى‌توان انديشه سياسى به حساب آورد و يا احيانا "نقطه نظرهاى ناشناخته‌اى كه در لابه‌لاى مباحث مختلف فلسفى، عرفانى، فقهى، كلامى و تفسيرى متفكران و دانشمندان مسلمان ديده مى‌شود و داراى صبغه سياسى نيز هستند مى‌توانند مبنايى براى ترسيم انديشه سياسى به مفهوم دقيق كلمه باشند.

به عنوان مثال در آثار فيلسوفان بزرگى چون فارابى و ابو على سينا كه به نحوى