جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٢٨٢ - غزل ٥١٩ وصال او زعمر جاودان به
|
به خُلدم زاهدا! دعوت مفرماى |
كه اين سيب زَنَخ، زآن بوستان بِهْ |
|
زاهدا! مرا به بهشت ونعمتهاى آن دعوت منما؛ من صاحب خانه را مى جويم نه خانه را، مشاهده جمال وتجلّيات او مرا از بوستان بهشت بهتر مى باشد؛ در جايى مى گويد:
|
زاهد، اگر به حور قصور است اميدوار |
ما را شرابخانه، قصور است ويار، حور[١] |
|
ودر جايى مى گويد:
|
حاليا مصلحت وقت در آن مى بينم |
كه كَشَم رَخْت به ميخانه وخوش بنشينم |
|
|
بس كه در خرقه سالوس زدم لافِ صلاح |
شرمسار رُخِ ساقىّ ومِىِ رنگينم |
|
|
جامِ مِىْ گيرم واز اهل ريا دور شوم |
يعنى از اهل جهان، پاكدلى بگزينم |
|
|
سر به آزادگى از خلق برآرم چون سرو |
گر دهد دست كه دامن زجهان برچينم[٢] |
|
|
به داغ بندگى مُردن در اين در |
به جان او، كه از مُلك جهان بِهْ |
|
زاهدا! مرا چه كار با بهشت ونعمتهايش؟ بنده را بندگى ودر اين راه مردن نكوست چنانكه انبياء واولياء : آن را اختيار نمودند؛ كه: «لَنْ يَسْتَنْكِفَ الْمَسِيحُ أَنْ يَكُونَ عَبْداً لِلَّهِ»[٣]: (وهرگز مسيح [٧] از بنده خدا بودن سرپيچى نمى كند.) ونيز:
٣٤٥٠
«إلهى! كَفى بىعِزّاً أنْ أكُونَ لَكَ عَبْداً! وَكَفى بىفَخْراً أنْ تَكُونَ لى رَبّاً! أنْتَ كَما احِبُّ، فَاجْعَلْنى كَما تُحِبُّ.»
[٤]: (معبودا! همين عزّت وبزرگوارى مرا بس كه بنده تو باشم. واين فخر وبالندگى مرا كفايت مى كند كه تو پروردگارم باشى. تو چنان هستى كه من دوست دارم مرا نيز آن چنانكه دوستم مى دارى بگردان.) وحضرت محبوب به اين سِمَت پذيرفت وبه اين نام.
[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٢٩٥، ص ٢٣٠.
[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٤٦١، ص ٣٣٦.
[٣] - نساء: ١٧٢.
[٤] - بحار الانوار، ج ٩٤، ص ٩٢، روايت ٦.