در آندم ترا مينمايد به دست‌		كه دهشت‌[١] زبانش ز گفتن ببست،
كه دستى به جود و كرم كن دراز،		دگر دست كوته كن از ظلم و آز
كنونت كه دست است كارى بكن‌		دگر كى برآرى تو دست از كفن‌
به تابد بسى ماه و پروين و هور،		كه سر برندارى ز بالين گور

حكايت (٢١) [قزل ارسلان قلعه‌يى سخت داشت ....]

قزل ارسلان قلعه‌يى سخت داشت‌		كه گردن به الوند[٢] برميفراشت‌
نه انديشه از كس نه حاجت به هيچ‌		چو زلف عروسان رهش پيچ‌پيچ‌[٣]
چنان نادر افتاده در روضه‌يى‌		كه‌[٤] بر لاجوردى طبق، بيضه‌يى‌
شنيدم كه مردى مبارك حضور،		به نزديك شاه آمد از راه دور،
حقايق‌شناسى‌[٥]، جهان ديده‌يى‌		هنرمندى، آفاق گرديده‌يى‌
بزرگى، زبان‌آورى كاردان‌		حكيمى، سخنگوى بسياردان‌
قزل گفت چندين كه گرديده‌اى‌		چنين جاى محكم دگر ديده‌اى؟
بخنديد: كاين قلعه‌يى خرم است‌		و ليكن نپندارمش محكم است‌

[١] دهشت( با فتح اول): ترس توأم با شگفتى، مدهوش از همين ريشه است كه در فارسى به معنى بى‌خبر و مست بكار ميرود.

[٢] الوند: در اوستاnavruA و در پهلوى‌dnevlA : كوهى است در جنوب همدان كه در حدود ٣٧٤٦ متر از سطح دريا ارتفاع دارد.

[٣] - نه انديشه از كس ...: در اين قلعه، انديشه و ترس از دشمن نبود و در آن همه لوازم و حوائج را آماده ساخته بودند و راه قلعه مانند زلف عروسان پيچ‌پيچ و پر از پيچ‌وخم بود. اين بيت در متن نسخه على يف نيامده است.

[٤] كه بر لاجوردى طبق ...: اين قلعه مرتفع در ميان بستان اطراف خود چنان مينمود كه گويى تخم‌مرغى در طبق لاجوردى نهاده باشند. يعنى قصرى سفيد در ميان سبزه‌زارى وسيع قرار داشت.

[٥] حقايق‌شناسى: يعنى شناسنده حقيقت‌ها« ياء در حقايق‌شناسى» و ياها در صفت‌هاى ديگرى كه در اين بيت و بيت بعدى آمده، ياء نكره است و بر تعظيم دلالت ميكند. از جانب ديگر، نكره آوردن آن بمنظور آنست كه نيازمند به وصف باشد و براى شناساندن آن بيان صفات ديگرى لازم نمايد و در عين‌حال هريك از اين اوصاف مستقلا در موصوف منظور است و موصوف جامع همه اين صفت‌ها است و هر وصفى بر ارزش؟؟؟