شرح بوستان - خزائلى، محمد - الصفحة ٢٨٠ - حكايت(٢) مرا در سپاهان يكى يار بود

حكايت (٢) [مرا در سپاهان يكى يار بود ....]

[١] چالش: اسم مصدر از ريشه سانسكريت. معنى اول آن حركت كردن و معنى دوم آن جنگ و زدوخورد است و در اينجا معنى دوم اراده شده و تفننى هم در آن به كار رفته در حقيقت از اين كلمه آزمايش جنگى مراد شده است.

[٢] شغاد: برادر رستم زال كه رستم را با رخش به حيله در چاه افكند و خود نيز به يك تير رستم كشته شد.

[٣] - سپاهان: شهر اصفهان( در عربى اصبهان) در زمان هخامنشيان محل قصور ييلاقى بوده و در زمان ساسانيان از دو شهر جى و يهوديه تركيب مييافته و چون مركز سپاه بوده است به سپاهان موسوم گشته. پايتخت طغرل سلجوقى و شاه عباس صفوى اول و شاهان صفوى بعد از او بوده و اكنون مركز استان دهم است.

[٤] عيار: شوخ- دلير. در اينجا چالاك و تردست. معنى اصلى عيار پر رفت‌وآمد است به تدريج معنى ولگرد و پس از آن معنى تردست و حيله‌گر به خود گرفته، از قرن دوم هجرى كسانى سر راه بر كاروان‌ها ميگرفتند و به عنوان اينكه ثروتمندان و بازرگانان حقوق فقرا را از مال خود نميدهند، غارت مال آنها را روا ميدانستند. كم‌كم اين گروه مردم، پاى‌بند سيرتها و اخلاق جوانمردانه‌يى شدند و گروهى را بنام عيارپيشگان بوجود آوردند كه برخى-