شرح بوستان - خزائلى، محمد - الصفحة ٢٦٩ - حكايت(٢٠) يكى را چو سعدى دلى ساده بود

حكايت (٢٠) [يكى را چو سعدى دلى ساده بود ....]

[١] خبيثى ...: دل نيكمرد بر دزد خبيثى كه به مال ديگران طمع ميورزد و بر كسى ترحم نميكند سخت بسوخت و او را بخشود.

[٢] در اقبال نيكان بدان ميزيند ...: اگرچه بدان شايسته نيكى نيستند با اين‌همه در اقبال نيكان زندگانى ميكنند و از وجود نيكان بهره‌ور ميشوند.

[٣] - ز چوگان سختى ...: مراد اينست كه معشوق با ترشرويى و سخت‌گيرى چوگان در دست گرفته بود و عاشق خود را كه چون گوى مينمود مجروح و دلخسته ميداشت. خستى با سختى نوعى مشابهت لفظى دارد.

[٤] سغبه:( به ضم اول)، بمعنى زبون و فريفته، بمعنى چيز چرب نيز هست. در عربى سغب بر وزن خشن به معنى گرسنه است و به ندرت بر تشنه هم اطلاق ميشود. مراد در اينجا زبون است.

[٥] بهلول: ابو وهب بن عمرو صيرفى كوفى يكى از عقلاى مجانين معاصر هارون الرشيد( متوفى در كوفه حدود ١٩٠). وى در كوفه نشوونما يافت. هارون و خلفاى ديگر از او موعظه مى‌طلبيدند، او در همان شهر ادب ميآموخت و سپس به صورت مجانين درآمد. وى را اخبار و نوادر و اشعار است.