شرح بوستان - خزائلى، محمد - الصفحة ١٢٣ - حكايت(١٩) يكى را حكايت كنند از ملوك
|
بفرمود تا هركه در بند بود، |
بفرمانش آزاد كردند زود |
|
|
جهانديده بعد از دو ركعت[١] نماز، |
به داور برآورد دست نياز: |
|
|
كه اى بر فرازنده آسمان، |
به جنگش گرفتى به صلحش بمان[٢] |
|
|
ولى همچنان بر دعا داشت دست |
كه شه[٣] سر برآورد و بر پاى جست |
|
|
چو طاووس كاو رشته در پا نديد، |
تو گفتى ز شادى بخواهد پريد |
|
|
بفرمود گنجينه گوهرش[٤]، |
فشاندند در پاى و زر بر سرش |
|
|
از آنجمله دامن بيفشاند و گفت: |
حق[٥] از بهر باطل، نشايد نهفت |
|
|
مرو[٦] بر سر رشته بار دگر |
مبادا كه ديگر كند رشته سر |
|
|
چو بارى فتادى، نگهدار پاى، |
كه يكبار ديگر نلغزد ز جاى |
|
|
ز سعدى شنو كاين سخن راستست |
نه هر بارى افتاده برخاستست |
|
|
جهان اى پسر، ملك جاويد نيست |
ز دنيا وفادارى اميد نيست |
|
|
نه[٧] بر باد رفتى سحرگاه و شام، |
سرير سليمان ٧؟ |
|
[١] دو ركعت نماز: نماز استحبابى كه براى درخواست حاجات ميخوانند و برحسب سنت دو ركعت است.
[٢] بمان: بگذار.
[٣] - كه شه ...: در نسخه ميرخانى، كه رنجور افتاده بر پاى جست. مراد بيت اينست: آن پير پارسايى كه ولى حق و از اولياء خدا بود، هنوز دست بر دعا داشت كه شاه سلامت خود را بازيافت و شادمانه بر پاى جست.
[٤] گوهرش: ضمير« ش» مضاف اليه است. براى« در پاى» كه در مصراع دوم بيت آمده.
[٥] حق از بهر باطل ...: اشاره دارد به كريمه قرآنى« وَ لا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْباطِلِ وَ تَكْتُمُوا الْحَقَّ وَ أَنْتُمْ تَعْلَمُونَ»:« حق را به ناحق مياميزيد و حقيقت را كه ميدانيد نهفته مداريد».
[٦] مرو بر سررشته ...: مراد اين است كه رشته كار ستمگرانه خود را از سر مگير كه اگر چنين كنى، باشد كه بيمارى رشته باز سر كند.
[٧] نه بر باد رفتى ....: اشاره دارد به آيات قرآنى كه حاكى از انقياد« باد» به حضرت سليمان بن داود است. شيخ اجل به كريمه قرآنى مندرج در سوره سبا اشاره دارد« وَ لِسُلَيْمانَ الرِّيحَ غُدُوُّها شَهْرٌ وَ رَواحُها شَهْرٌ».