تحف العقول ت جنتی - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٧١٣ - سخنان كوتاه آن حضرت در اين زمينهها پند، حكمت، زهد و

(١) آن كه در تلاش روزى رود تا عائله‌اى را اداره كند اجرش از مجاهد در راه خدا بيشتر است.

(٢) يكى به آن جناب گفت: چگونه صبح كرديد؟ (حال شما چطور است؟) فرمود: صبح كردم در حالى كه عمرم كوتاه شده، عملم ضبط شده، مرگ (چون طوقى) به گردنمان افتاده، آتش را پشت سر داريم و نمى‌دانيم با ما چه مى‌كنند.

(٣) پنج صفت است در هر كه نباشد براى هيچ كار دنيا و آخرت به او اميد نبند: اصالت گوهر، طبع كريم، خوى متين، نفس شريف، و ترس از خدا.

(٤) هيچ گاه دو سپاه روبرو نشوند جز آنكه خدا آن را كه عفوش بيشتر است نصرت دهد.

(٥) سخاوتمند غذاى مردم را مى‌خورد تا غذايش را بخورند، و بخيل نمى‌خورد تا نخورند.

(٦) ما خاندانى هستيم كه همچون پيغمبر وعده خود را وام دانيم.

(٧) روزى بيايد كه «عافيت» و (آسودگى) ده جزء باشد، نه جزئش در كناره‌گيرى از مردم و يك جزء در سكوت.

(٨) معمر بن خلاد، عرض كرد: خدا فرج شما را زودتر برساند، فرمود: معمر اين فرج خود شماست. اما براى من، به خدا، اين چيزى نيست جز انبانى سر به مهر كه در آن مشتى آرد باشد. (يعنى ما با چنين خوراكى مى‌سازيم و به دنيا نظرى نداريم، اگر فرج ما برسد گشايشى است براى شما).

(٩) كمك به ناتوان از صدقه بهتر است.

(١٠) هيچ بنده به كمال حقيقت ايمان نرسد جز وقتى كه سه خصلت داشته باشد: فهم دين، اندازه‌گيرى صحيح معاش، و صبر در مصائب.

(١١) به «ابو هاشم» داود بن قاسم جعفرى، فرمود: داود، ما به حساب پيغمبر ٦ بر شما حقى داريم و شما هم بر ما حقى داريد، هر كه حق ما را شناسد حقش ثابت است، و هر كه نشناسد حقى به ما ندارد.

(١٢) روزى امام ٧ در مجلس مأمون حضور يافت، «ذو الرياستين» (وزير عالم و شيعى مذهب مأمون) نيز حاضر بود، سخن از شب و روز