هر كه براى هر بلا صبرى نيندوزد، و براى هر نعمت شكرى، و براى هر مشكل (راه) حلى، درمانده شود. در هر مصيبتى در اولاد، يا مال، يا جان، صبر را بر خود تحميل كن، خداوند امانتى كه داده دريافت مى‌كند، بخشش خود را باز پس مى‌گيرد، تا صبر و شكيبائى تو را بيازمايد. به خدا اميدوار باش، نه چندان كه به گناه دليرت كند، از خدا بترس نه آنسان كه از رحمتش نااميدت سازد، به گفتار و ستايش جاهل هرگز مغرور نشو كه باعث تكبر و گردن فرازيت گردد، و كردارت در نظرت جلوه كند، چه بهترين عمل عبادت و تواضع است، مبادا مال خود را تباه و مال ديگرى را كه پشت سر مى‌نهى اصلاح كنى، به قسمت خدائى بساز، و جز به آنچه دارى مينديش، آنچه را نمى‌توانى بدست آرى آرزو مكن، كه قناعتكار سير شود و هر كه قناعت ندارد سيرى ندارد، بهره خود را از آخرت برگير، در توانگرى سرمست مشو، در تنگدستى بيتابى نكن، درشتخوى و سنگدل مباش كه نزديكيت را خوش ندارند، سست (و بيحال) مباش كه آشنايان تحقيرت كنند، با برتر از خود ستيزه مكن، زيردست را مسخره منما، در كارها با اهلش در نيفت (كار را به اهلش واگذار)، مطيع نابخردان نباش، خوار و زيردست هر كس مشو، بار خود را به دوش كسى نيفكن، در هر كار پيش از آنكه گام نهى و پشيمان شوى، راه ورود و خروجش را بشناس، قلبت را خويشاوندى دان كه با او شريكى، عملت را پدرى كه بدنبالش روى، نفست را دشمنى كه با او در نبردى، عاريتى كه بايد باز پس دهى، ترا طبيب خود قرار داده‌اند، نشان سلامتت را نموده‌اند، دردت را بيان كرده‌اند، درمانت را نشان داده‌اند، بنگر چگونه به خود مى‌رسى، اگر به كسى محبتى كردى با منت و به رخ كشيدن تباهش نساز، بلكه با محبت بهترى تكرارش كن، تا اخلاقت را زيباتر و ثوابت را بيشتر كند، سكوت را رعايت كن تا بردبارت شمارند، جاهل باشى يا عالم، خاموشى در حضور عالمان زيور است، و در مجلس جاهلان پوشش.

(١) پسر جندب! عيسى بن مريم به اصحابش فرمود: اگر يكى از شما ببيند برادرش خوابيده، جامه‌اش كنار رفته و گوشه‌اى از عورتش پيداست، چه مى‌كند؟ آيا بقيه را هم عقب مى‌زند تا همه جا پيدا شود، يا لباسش را بر مى‌گرداند تا پوشيده شود؟ گفتند: البته بر مى‌گرداند. فرمود: هرگز، شما همه را عقب مى‌زنيد، اصحاب فهميدند كه اين مثل است و مقصد چيز ديگرى است، گفتند: يا روح اللَّه، چگونه عقب مى‌زنيم؟ فرمود:

اگر عيبى از برادرتان ببينيد نمى‌پوشانيد، به حق مى‌گويم كه شما به مقصود نرسيد جز با ترك لذتها، و به آرزوها نائل نشويد، جز به صبر بر نامراديها، از نگاه (به نامحرم) بپرهيزيد