تحف العقول ت جنتی - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٢٧٥ - گزيدهاى از نامه آن حضرت به مصريان پس از اعزام ابى بكر به آن سامان

(١) و شما اى مصريان! اگر توانيد كارى كنيد كه كردارتان گفتارتان را تصديق كند، و عيانتان نهانتان را، زبان و اعمالتان مخالف يك ديگر نباشد. پيغمبر ٦ فرمود: من براى امتم نه از شر مؤمن ترس دارم نه از شر مشرك، كه مؤمن را ايمانش جلوگير است، و مشرك را خدا بوسيله شركش رسوا و نابود كند، من براى شما از منافقان زبان باز نگرانم، كه گفتارى پسنديده و كردارى ناپسند دارند، و پروائى ندارند. و نيز پيغمبر ٦ فرمود:

آن كه از نيكيهايش خرسند و از بديها نگران باشد حقا مؤمن است. و هم مى‌فرمود: دو خصلت در منافق جمع نشود: آراستگى ظاهر و شناخت سنت.

(٢) و تو اى محمد! بدان كه بهترين فقه (و دين‌شناسى) پارسائى در دين و عمل به فرمان خداست (يعنى فقه را نه چون فقيه نمايان جاه‌پرست در زبان و گفتار، بلكه در رفتار و پشت پا زدن به دنيا بايد جستجو كرد). خدا ما و ترا در سپاسگزارى، ذكر، اداى حق و عمل به طاعتش يارى كند كه او شنوا و نزديك است.

(٣) بدان كه: دنيا سراى گرفتارى و فناست، و آخرت سراى جاودانگى و جزا، اگر توانى به زيور پايدار پردازى و از ناپايدار دل بركنى چنين كن (جمله مبهم است و بطور حدس ترجمه شد). خدا قسمت كند كه آنچه به ما ارائه داده ببينيم، و آنچه به ما فهمانده بفهميم، تا در انجام اوامرش كوتاهى نكنيم و به حريم محرماتش تجاوز ننمائيم. البته تو از تحصيل نصيب دنياى خود ناگزيرى، ولى به نصيب آخرت محتاجترى، پس اگر دو كار پيش آمد يكى اخروى، و ديگر دنيوى، كار آخرت را مقدم دار. و اگر توانى ميل و رغبتت را در كار خير بيفزا، و نيتت را در آن خوب كن. كه اگر بنده خير و اهلش را دوست دارد، خدا به قدر گسترش نيتش به وى پاداش دهد و گرچه توفيق عمل نيابد اجرش را دارد.

(٤) سپس ترا به پروا داشتن از خدا (تقوا) سفارش مى‌كنم و از آن پس به هفت خصلت كه از دستورهاى جامع اسلام است، از خدا بترس و در كار خدا از هيچ كس نترس كه بهترين گفتار آن است كه كردار تصديقش كند. در يك موضوع دو قضاوت مختلف نكن كه كارت مختلف شود و از راه حق بلغزى. براى عموم رعيت و ملتت آن را بخواه كه براى خود و خانواده‌ات خواهى و نپسند آن را كه براى آنها نخواهى. از كارى كه ترا به درگاه خدا عذر باشد دست مكش، اوضاع مردم را سر و سامان بخش. در راه حق به گردابها فرو شو و از ملامت هيچ كس مهراس. روى از حق مگردان، اگر مسلمانى با تو مشورت كند خيرش را به او بنما، خود را پيشرو و پيشواى همه مسلمانان از خويش و بيگانه قرار ده (چنان باش كه همگان از تو سرمشق گيرند). امر بمعروف و نهى از منكر كن، بر هر آسيبى كه بر تو رسد صبر كن كه اين (شكيبائى) از كارهاى جدى و قاطع است. و السلام عليك و رحمة اللَّه و بركاته.