اختران فقاهت بررسى زندگى علمى و سياسى گروهى از علماى سده اخير - انصارى قمى، ناصر الدين - الصفحة ٣٦٢
ايشان بر روى منبر تدريس مىكرد، در طول مدت درس جابجا نمىشد، دستانش را بر استوانههاى منبر مىفشرد. از آنجا كه شاگردان ايشان بسيار بوده و ايراد اشكال تضييع حقوق ديگران بود، در خلال درس اجازه اشكال به همگان نمىداد[١] و ليكن پس از ختم درس، قريب به يك ساعت نشسته و به پرسش شاگردان پاسخ مىفرمود.
استاد سيد عبد العزيز طباطبائى به نقل از آيت اللّه حاج شيخ احمد انصارى[٢] فرج اللّه عنه مىفرمودند:
«روزى پس از درس، اطراف آقا ازدحام بوده و آيت اللّه شهيد سيد محمّد باقر صدر اشكالى را نوشته و به استاد دادند. شب هنگام استاد در جلسه هيئت استفتاء- كه در آن كتاب وسيلة النجاة مورد بحث قرار گرفته و بر آن حاشيه زده مىشد و مرحوم صدر هم شركت داشت- اين اشكال را مطرح ساخته و به تفصيل به پاسخ آن پرداختند».
شاگردان
پيش از اين گذشت كه آيت اللّه خويى در طول حيات پربار خويش حدود ٧٠ سال به تدريس سطح و خارج، اشتغال داشته و قريب ٥٠ سال هم نخستين و پربارترين محفل علمى حوزه نجف را دارا بود و هزاران نفر از علما و فضلاى كشورهاى مختلف اسلامى از هند و افغان و پاكستان و ايران گرفته تا عراق و حجاز و لبنان و كشورهاى حاشيه خليجفارس را در دامان خويش پرورش داده و به اقصى
[١]. نقل شده كه معظم له در دو مورد به خطيب گرامى مرحوم حسينعلى راشد و امام موسى صدر- رهبر مفقود شده شيعيان لبنان در ليبى- اجازه اشكال دادند و خود بعدا فرمودند كه به خاطر احترام اين دو نفر، اجازه دادم كه سر درس اشكال خود را مطرح كنند.
[٢]. عموى بزرگوار نويسنده، كه ٢٠ سال است همراه با برخى از بزرگان حوزه نجف در اسارت رژيم بعثى عراق به سر مىبرند.( خبر شهادت ايشان به همراه علماى نجف، در ارديبهشت ١٣٨٢ پس از سقوط رژيم بعث عراق منتشر گشت).