اختران فقاهت بررسى زندگى علمى و سياسى گروهى از علماى سده اخير - انصارى قمى، ناصر الدين - الصفحة ٣٣٢
ويژگيهاى ديگر
مرجع فقيد شيعه به روضهخوانى و اقامه عزاى اهل بيت عليهم السّلام مقيد بود، و در مجالس سوگوارى بلند مىگريست. معظم له عملا با انديشههاى خشك و نادرست مبارزه مىكرد؛ از جمله: در زمانى كه متدينان بر روى مبل نمىنشستند و آن را نشانه غربزدگى برمىشمردند، ايشان بر روى مبل مىنشست. و هم در زمانى كه بلندگو تازه وارد ايران شده بود و مردم مذهبى با آن برخورد منفى داشتند، معظم له در اينگونه مجالس مىنشست و با جلوس خود اين فكر ناصواب را زدود.[١]
آن مرد بزرگ در طرح درس به امهات مسائل مىپرداخت، و جزئيات را به عهده شاگردان مىنهاد، لذا موفق شد يك دوره فقه را تدريس و تأليف كند. وى در مصرف وجوهات بسيار احتياط مىكرد، و آنها را پيش خود نگه نمىداشت.
لباسش تميز و ساده بود، و خطى بسيار زيبا داشت.
آيت اللّه خوانسارى از حافظه غريبى برخوردار بود، به طورى كه تمام درسهايى را كه خوانده بود از حفظ داشت. آيت اللّه سيد رضى شيرازى مىگويد:
«حدود ١٠ سال پيش از فوت ايشان، به ديدنشان رفتم. پرسيدم: به چه كارى مشغول هستيد؟
فرمود: العقائد الحقة را مىنويسم.
گفتم: شما از چه راه حدوث ماده را ثابت كردهايد؟
مطالبى فرمودند و بحث و گفتگو در اينباره به درازا كشيد، ولى به نتيجهاى نرسيد. چند سال از اين جريان گذشته بود، ٣ روز قبل از فوت ايشان به عيادتشان رفتم، چند تا فرع فقهى از ايشان پرسيدم. و چون حالشان مساعد نبود، گفتم كه به صورت فتوايى پاسخ دهيد نه استدلالى.
فرعها را پاسخ داد البته به صورت استدلالى.
[١]. به نقل از آيت اللّه اراكى، ص ١٦٠.