اختران فقاهت بررسى زندگى علمى و سياسى گروهى از علماى سده اخير - انصارى قمى، ناصر الدين - الصفحة ٣٢٥
٣) در اين اثر، سخنان فقيهان بزرگى همچون: صاحب جواهر، سيد يزدى، ميرزاى نائينى، آقا ضياء عراقى و حتى معاصرانش همانند آيت اللّه خويى نقل شده است.
٤) اشكالاتى را با استدلال بر نظرات فقهاى مذكور مطرح مىكند.
٥) در اين كتاب روايات از مصادر اوليه و بدون تصحيف و تغيير نقل شده است.
٦) مسائل فقهى با مبانى علم اصول تطبيق شده، و كاربرد اصول در علم فقه به خوبى نمايان است.
٧) نظرات اصولى آن فقيه بزرگوار در اين نوشتار بسيار است، و خود كتابى را تشكيل مىدهد.[١]
اين كتاب بسيار مورد توجه معاصرانش مانند آيات عظام: امام خمينى، گلپايگانى و اراكى قرار گرفت و در درسهاى فقه، از آن زياد نقل مىكردند. حتى گفته مىشد كه يكى از كتابهاى مورد استفاده حضرت امام (ره)، جامع المدارك بوده است. مرحوم آيت اللّه گلپايگانى نيز به اين كتاب نظر داشت، و براى رد و اثبات مطلبش به نقل گفتار مؤلف آن مىپرداخت.[٢] آيت اللّه اراكى مىفرمود:
«توفيقى را كه خدا به ايشان داد- كه يك دوره فقه مستدل را هم بحث كردند و هم تأليف نمودند- نصيب ما نشد با اينكه شرايط ايشان با شرايط ما هم فرق داشت، او خانه به دوش بود و ما در يك جا بوديم و اكثر عمرشان هم مريض بود».[٣]
٢. العقائد الحقة: اين كتاب- كه در سال ١٣٩٩ ه. ق، يعنى در ٩٠ سالگى مؤلف نگاشته شده- دليلى است روشن بر قدرت ذهن، حافظه شگفت، نقادى كلام و توجه دقيق مؤلف به احاديث صحيحه ائمه اطهار عليهم السّلام. معظم له در موجز و مختصر بودن مطالب سعى بسيار داشتند، و به همين دليل كتاب را در اثبات اصول
[١]. با استفاده از گفتار آيت اللّه سيد محسن خرازى.
[٢]. انصارى قمى، آيت اللّه گلپايگانى فروغ فقاهت، ص ٤٠.
[٣]. به نقل از آيت اللّه خرازى.