اختران فقاهت بررسى زندگى علمى و سياسى گروهى از علماى سده اخير - انصارى قمى، ناصر الدين - الصفحة ٣١٨
و علامه ميرزا محمّد على تويسركانى زانوى ادب به زمين زد، و مبانى علمى خود را در فقه و اصول افزود.
هجرت به نجف
آيت اللّه خوانسارى در ٢٠ سالگى (١٣٢٨ ه. ق) به قصد بهره بردن از درس آيات عظام و اساطين حوزه علميه نجف اشرف، رهسپار كعبه آمال عالمان شد.
بىدرنگ، در درس آخوند خراسانى- به مدت يك سال- حاضر شد، و پس از درگذشت ايشان در درس آقا سيد محمّد كاظم يزدى، شيخ الشريعه اصفهانى، آقا ضياء عراقى، ميرزاى نائينى و سيد ابو تراب خوانسارى شركت كرد.[١] در اين مدت، استاد فقيد با آيت اللّه مير سيد على يثربى كاشانى هم مباحثه بود.
سپس، وى در سال ١٣٣٠ ه. ق با صبيه آيت اللّه مولا محمّد على خوانسارى (د. ١٣٣٢ ه. ق)، يكى از علماى مشهور نجف اشرف و صاحب بزرگترين كتابخانههاى نفيس نجف وصلت كرد. معظم له پس از نيل به درجه اجتهاد، در سال ١٣٣٦ ه. ق از راه خوزستان به اهواز وارد شد، و يك ماه در آنجا توقف كرد.
سپس، وى از راه شوشتر به دزفول آمد و در خلال اين مدت در جلسه درس آيت اللّه حاج شيخ محمّد رضا معزى دزفولى (د. ١٣٥٢ ه. ق)، از مراجع بزرگ خوزستان، حاضر شد.[٢]
مهاجرت به اراك
ورود مرحوم آيت اللّه حاج سيد احمد خوانسارى به ايران، چند سال پس از
[١]. رازى، گنجينه دانشمندان، ج ٢، ص ١٠؛ سبحانى،« درگذشت آيت اللّه خوانسارى»، مجله مكتب اسلام، سال ٢٤، شماره ٢٨٦، ص ٢؛ مجله نور علم،« مرحوم آيت اللّه العظمى حاج سيد احمد خوانسارى» شماره ٨، سال ١٣٦٣، ص ١٢.
[٢]. انصارى، زندگانى و شخصيت شيخ انصارى، ص ٥٠٤.