شرح اصول فقه - محمدى، على - الصفحة ٩٩ - باب دوم سنت

باب دوم

سنت

دومين منبع دين مبين اسلام سنت است.درباره سنت در چهار فصل سخن خواهيم گفت،ولى قبل از ورود به اصل بحث،مقدمه‌اى ذكر نموده و در اين مقدمه دربارۀ تعريف سنت و حدود آن بحث مى‌كنيم.

كلمۀ سنت در لغت عرب به معناى طريقه و سيرۀ عملى آمده و در قرآن هم كلمۀ سنت در آياتى به همين معنا آمده است.ابن اثير در كتاب نهايه(ج ٢،مادۀ سنن) مى‌گويد:«قد تكرر فى الحديث ذكر السنة و ما تصرف منها و الاصل فيها الطريقة و السيرة و اذا اطلقت فى الشرع فانما يراد بها ما امر به النبى صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و نهى عنه و ندب اليه قولا و فعلا مما لم ينطق به الكتاب العزيز و لهذا يقال فى ادلة الشرع الكتاب و السّنّة اى القرآن و الحديث».

سنت در اصطلاح فقهاى اسلام على العموم عبارت است از قول و فعل و تقرير پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم.

منشا اين اصطلاح:در روايات نبويه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم پيروان خويش را امر فرمود به اينكه از سنت من متابعت كنيد،سپس اين كلمه مكرر در مكرر در قول و فعل و تقرير پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به كار رفته تا آنجا كه علم بالغلبه گرديده و هرگاه به نحو مطلق استعمال مى‌شود؛يعنى گفته مى‌شود:«السنة»بدون استناد و اضافه به فرد خاصى از آن اراده