تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٠٨ - شرح آيات
١- چشم داشت رسيدن به پيشوايى و رهبرى. و آن در اسلام چشم داشتى مشروع است، چنان كه خداوند تعالى در حكايت از صفات عبادت مقرّبان گفته است وَ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنا هَبْ لَنا مِنْ أَزْواجِنا وَ ذُرِّيَّاتِنا قُرَّةَ أَعْيُنٍ وَ اجْعَلْنا لِلْمُتَّقِينَ إِماماً و كسانى كه مىگويند: پروردگارا! به ما از همسران ما و فرزندان ما نور چشمانى به ما ببخش و ما را امام و پيشوا قرار ده»، [١٠] ولى از طريق حسب و نسب به جستجوى اين توقع خود نمىپردازند، يا از راه ملاكها و مقياسهاى ديگر مادّى، بلكه عملا به كوشش برمىخيزند و خواستار نتيجه از راه كفايت و كاردانى خويشاند، و سبق از مهمترين شرطهاى آن است، چنان كه پروردگار ما سبحانه و تعالى گفته است وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَ أَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَ اجْعَلْ لِي مِنْ لَدُنْكَ سُلْطاناً نَصِيراً «پروردگارا! مرا داخل كن با داخل كردنى راستين، و بيرون آر با بيرون آوردنى راستين، و به من از جانب خود فرمانروايى يارى شده قرار ده». [١١] ٢- رقابت و مسابقه در خير كه بر ايشان واجب مىسازد تا به همه اسباب پيش افتادن متوسل شوند، ولى بايد دور از حالات مبارزه نفسى و عملى بوده باشد
فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ «پس براى رسيدن به كارهاى خير به مسابقه بپردازيد». [١٢] ٣- تمايل داشتن به پاداش سابقان، و ترس از كوتاهى كردن، و خداى تعالى گفت وَ الَّذِينَ يُؤْتُونَ ما آتَوْا وَ قُلُوبُهُمْ وَجِلَةٌ أَنَّهُمْ إِلى رَبِّهِمْ راجِعُونَ* أُولئِكَ يُسارِعُونَ فِي الْخَيْراتِ وَ هُمْ لَها سابِقُونَ «و كسانى كه مىدهند آنچه را كه داده شدهاند، و دلهاشان ترسان است از اين كه به سوى پروردگار خويش بازمىگردند* آنان به انجام دادن خيرات شتاب مىكنند و در آن پيشى مىگيرند». [١٣] به نظر مىرسد كه سابقان در هر امت طليعه اين امّت و گواهان آناند، و ايشان در حكم حواريان در پيرامون رهبرى راهيافته الاهيند، و در حديث از امام
[١٠] - الفرقان/ ٧٤.
[١١] - الإسراء/ ٨٠.
[١٢] - المائدة/ ٤٨.
[١٣] - المؤمنون/ ٦٠ و ٦١.