تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٣٦ - شرح آيات
بزرگوار ما (ص) به آن رسيده كه از همه پيامبران درجهاى برتر دارد، و هيچ يك از فرزندان آدم جز او به اين مقام ارتقا نيافته است؛ ولى اين سبب نمىشود كه او معبود باشد، بلكه تولّى پيدا كرده كه معنى آن برتر از خلق و فروتر از خالق است.
شرح آيات
[١] وَ النَّجْمِ إِذا هَوى «سوگند به ستاره در آن هنگام كه فرود آيد.»/ ١٤٢ ممكن است كه قرآن در اين جا به ستاره خاصّى اشاره كرده باشد كه زمانى در آينده سقوط خواهد كرد، چنان كه روايات نيز به اين امر اشاره كردهاند، ولى ما با توجه به ظاهر و به هدف قرار گرفته در دنبال اين سوگند، مىتوانيم هر ستاره را مشمول آن بدانيم، و خداوند متعال از آن روى مرجع قسم را با (ال) آورده است كه قسم خوردن به آن، چنان كه گفتهاند، مؤكّدتر از قسم خوردن به نكره باشد، ولى چرا قرآن به ستارهاى كه در حال فرو افتادن است سوگند ياد كرده است؟
اولا: ممكن است مقصود از «هوى» افتادن و پراكنده شدن نباشد، همچون در اين گفته خداى تعالى وَ إِذَا النُّجُومُ انْكَدَرَتْ، [١] وَ إِذَا الْكَواكِبُ انْتَثَرَتْ، [٢] كه از نشانههاى روز قيامت است، بلكه مقصود از آن ميل كردن به طرفى از افق باشد، و اين امرى است كه سبب آن مىشود كه آدمى بهتر با آن هدايت شود و راه خود را باز شناسد.
[٢] به همان گونه كه ستاره وسيلهاى براى راهنمايى است، رسول (ص) پرچم بلندى براى راهنمايى بشريت است، چنان كه امام على (ع) گفته است
«همانا مثل قرآن محمد صلّى اللَّه عليه و آله همچون ستارگان آسمان است: اگر ستارهاى فرو شود، ستارهاى ديگر برآيد»، [٣] ولى رسول (ص) از آن روى با ستاره اختلاف دارد كه دلالت و هدايت او براى مردمان در رسالت و سيرت او، حتى پس
[١] - التكوير/ ٢.
[٢] - الانفطار/ ٢.
[٣] - نهج البلاغة، خطبه ١٠٠.