تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٧٠ - شرح آيات
آن خوراكى وجود ندارد. و در حالت گرسنگى و نبودن زاد، آتش و مخصوصا براى مسافر متاعى بزرگ است.
[٧٤] و پروردگار ما اين درس قرآنى را با دعوت به تسبيح نام او براى رهايى از/ ٤٤٦ آتش و سرنوشت اصحاب شمال و همچون وسيلهاى براى نزديك شدن به رضوان خودش به پايان مىرساند.
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ «پس به نام پروردگار بزرگت تسبيحگوى باش.» اين دعوت نتيجه طبيعى سخنانى است كه در آيات پيش از اين به ميان آمد، و متمم آنها به حساب مىآيد، چه آنها ما را به تصديق كردن به پروردگارمان به ما و شناختن او دعوت كردند كه از طريق نعمتهاى و آيات تجلى يافته در آنها صورت پذير مىشود، و ما را به تذكر و پذيرفتن و سپاسگزارى برانگيختند، و اين خاتمه براى ما برنامههاى عملى لازم براى رسيدن به آن معرفت و تذكر و شكر تجسم يافته در تنزيه خدا از شريك و از هر كاستى و ناتوانى و محدوديت را براى ما فراهم آورد.
چون ما نسبت به كنه ذات خدا معرفتى نداريم، وسيلهاى به سوى او و به تسبيح او جز نامهاى نيكوى او كه در طبيعت تجلّى يافته و در قرآن از آنها ياد شده است در اختيار نداريم، و برترين ذكرهاى تسبيح اين قول بنده است: سبحان اللَّه، و الحمد للَّه، و لا إله إلّا اللَّه، و اللَّه أكبر، و او سبحانه و تعالى بزرگ و نام او نيز بزرگ است، و هر چه در معرفت او و آيات و آثار بزرگى او در جهان آفرينش عميقتر پيش برويم، عظمت او و عظمت نامش بيشتر بر ما مكشوف خواهد شد.
آنچه در اين آيات (٥٨- ٧٣) بيشتر جلب توجه مىكند، ياد كردن آنها از مهمترين نعمتهاى فطرى و تمدّنى نسبت به انسان است، كه مهمترين نعمت فطرى آفرينش انسان است كه از منى آغاز مىشود و ادامه پيدا مىكند، و ديگر نعمت باران، و مهمترين آنها از لحاظ پيشرفت تمدن و شهرنشينى كه در تاريخ تمدن بشر تأثير فراوان داشته، اكتشاف كشاورزى و آتش است، و در اين شك نيست كه