تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٩٢ - شرح آيات
خودم» كه در آن از علاقه بيان چيزها و انسان سخن رفته است، و خداوند متعال از آن روى اشاره به آفرينش انسان را بر سخن گفتن از جهان مقدم داشته كه او هدف بوده است.
[٧- ٩] و سپس سوره مباركه تجلّى ديگرى از نام الرحمن را در نعمت سلامتى و ايمنى به ياد ما مىآورد، خواه مقصود از آن ايمنى وجود انسان بوده باشد يا ايمنى حقوق او، پس آسمان در بالا قرار گرفت تا به وسيله طبقات خود از وجود او پاسدارى كند، چه اينها ما را از شهابها و شهاب سنگها و آسمان سنگهاى در حال سقوط محفوظ مىدارند، به همانگونه كه پوشش جو زمين از رسيدن پرتوهاى زيانبخش به زمين جلوگيرى به عمل مىآورد، و به همان گونه كه خدا زندگى ما را به آسمان تضمين كرد، به رحمت خود با قرار دادن ميزان و اندازه و ترازو از حقوق انسان محافظت كرد.
وَ السَّماءَ رَفَعَها وَ وَضَعَ الْمِيزانَ «و آسمان را برافراشت و ترازو را بنهاد و وضع كرد.» در سراسر زندگى، از گياهى كوچك تا درختى بزرگ، و از اتوم بىاندازه كوچك گرفته تا كهكشان بىاندازه عظيم، و در ميان آنها انسان و خورشيد و ماه، تدبيرى لطيف و نظام و آيينى دقيق مشاهده مىشود، و حتى گفتهاند كه زندگى با زبان رياضى نوشته شده است، و به همين جهت در ضمير انسان و رسالتهاى خدا به صورت ميزانها و اندازهها و ارزشها جلوهگر مىشود. مگر انديشه و فكر يك آينه صاف و پاك نيست؟ آيا اين آينه آن نظم دقيق و تدبير نيكو را منعكس نمىسازد؟
آرى منعكس مىكند. و به همين گونه وحى عقل را به ياد مىآورد، و درباره ميزانهاى حقى كه در جهان آفرينش پراكنده شده است با ما سخن مىگويد.
پس انسان خير را از شر بازمىشناسد، و زيبا را از زشت، و حتى با سنجيدن آنها را وزن مىكند و مىگويد كه كدام يك از دو شر مايه خوارى بيشتر است و كدام يك از دو نيكو برتر و بالاتر، و به همين گونه از احساس زيبايى بهرهمند مىشود. آيا نديدهاى كه چگونه يك پرده نقاشى را از لحاظ زيبايى از پرده ديگر تميز مىدهد، و