تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢١٠ - شرح آيات

نزديكى است، به همان گونه كه اكتسب دلالت بر به كار رفتن نيرويى پيش از آن دارد كه براى كسب لازم است، پس تولّد ساعت با درد زادن بسيار سختى همراه است، بدان سبب كه حصول آن مقترن با تغييراتى عظيم و هولناك است.

[٢] شكافته شدن ماه تنها نشانه و آيتى نيست كه ما را به ساعت و بعث هدايت مى‌كند، بلكه آيات فراوان ديگرى حجّت بالغه براى واقعيت ساعت است، ولى دشوارى مربوط به نفس آدمى است كه گمراه شده باشد و از هواى نفس خود پيروى كند. آيات را مى‌بيند و آنها را مى‌فهمد، ولى از دلالتهاى آنها اعراض و خوددارى مى‌كند، بر باطل خود اصرار مى‌ورزد، و براى آن كه/ ٢١٣ از نكوهش ضمير و نداى عقل خود را خلاص كند، به جستجوى بهانه‌اى براى توجيه گمراهى خويش برمى‌آيد، و به تأويل آيات مى‌پردازد، و هر اندازه هم كه سخيف و مزخرف و با امور مسلم متناقض باشد، باز براى او فرقى نمى‌كند، و اين همه براى آن است كه از مسئوليت اعتراف به حق بگريزد.

وَ إِنْ يَرَوْا آيَةً يُعْرِضُوا وَ يَقُولُوا سِحْرٌ مُسْتَمِرٌّ «و اگر آيتى را ببينند، از آن دورى مى‌جويند و مى‌گويند كه اين سحرى دوام يافته است.» مشركان براى ايمان نياوردن چنين بهانه مى‌آوردند كه تا نشانه قابل احساسى نبينند به يك چيز غيبى ايمان نخواهند آورد، و به همين سبب از رسول خدا (ص) خواستند كه چيزى از آيات مادّى را به ايشان بنماياند تا به نبوت و رسالت او اعتراف كنند، و او از پروردگار خود خواست كه حجتى بر آنان اقامه كند و چون چنين شد از ايمان اعراض كردند، و على بن ابراهيم (رض) گفت: «قريش از رسول اللَّه (ص) خواستار شدند كه آيتى به آنان ارائه دهد، پس او از خدا خواست، و به درخواست وى ماه به دو نيمه تقسيم شد و به آن مى‌نگريستند تا بار ديگر دو نيمه آن به يكديگر پيوست، پس گفتند كه: اين سحرى دوام يافته است»، [٥] و سحر جز چند لحظه دوام نمى‌كند كه در آن لحظات جادوگر در چشم ايشان جادو مى‌كند و