تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٦٠ - شرح آيات
دانهاى را كه در دست دارى بر زمين بيفشان». [١١٦] او (ع) گفت: «قوم بنى اسرائيل نزد موسى (ع) آمدند و از او خواستند دعا كند و از خدا بخواهد كه هر وقت خواستند باران بر ايشان فرو فرستد، و هر وقت نخواستند بارندگى را متوقف سازد، پس موسى (ع) به همين گونه از خدا درخواست كرد، و آن گاه خداى عزّ و جلّ گفت: چنين خواهد بود، و موسى ايشان را آگاه كرد و زمين را كشت كردند، و هيچ جايى از زراعت خالى نماند، و سپس به خواست خود باران داشتند يا آمدن باران را قطع مىكردند، و كشتههاى ايشان به صورت كوهها و جنگلها (درختان انبوه به هم پيوسته) درآمد، و سپس به درو كردن و خرمن ساختن و كوفتن خرمنها پرداختند و چيزى نيافتند، پس نالان به نزد موسى (ع) رفتند و گفتند: ما از تو خواستيم تا از خدا مسئلت كنى كه هر وقت بخواهيم آسمان بر ما ببارد، پس دعوت ما را اجابت كرد و سپس آن را مايه زيان ما قرار داد، و موسى گفت: پروردگارا! بنى اسراييل از آنچه درباره ايشان كردهاى به گريه و ناله افتادهاند، و خدا پرسيد كه: براى چه اى موسى؟ و او گفت: از من خواسته بودند/ ٤٣٨ كه از تو بخواهم تا هر وقت كه خواستار باران باشند باران بر ايشان فرو فرستى، و هر وقت كه نخواهند از فرو ريختن باران جلوگيرى كنى و تو اجابت كردى و سپس اين را مايه زيان ايشان قرار دادى، پس خدا گفت: اى موسى! من به اندازه براى بنى اسراييل مقدّر كرده بودم و آنان به تقدير من راضى نشدند و من هم خواسته ايشان را اجابت كردم و چنان شد كه ديدى». [١١٧] از دقيق بودن بيان قرآن است كه نگفت: آيا شما آن را مىآفرينيد چنان كه حال مينى ياخته و جنين چنين است، بدان جهت كه هيچ عاقلى مدعى اين ادعا نمىشود، و عمل نمو گياه از تخم تا رسيدن به ثمره در خارج اراده ما و دور از دسترس ما صورت مىگيرد، و اين كه نفى مجرد زراعت با تأكيد تمام آفرينش به
[١١٦] - نور الثقلين، ج ٥، ص ٢٢٣.
[١١٧] - همان جا.