إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٢١٨ - امر يازدهم اشتراك لفظى
الحادي عشر: الحقّ وقوع الاشتراك، للنّقل و التبادر، و عدم صحّة السّلب، بالنّسبة إلى معنيين أو أكثر للفظ واحد(١).
مشخّص مىكرديم مثلا گفتيم صلات براى چيزى وضع شده كه ناهى از فحشاء و منكر، قربان كلّ تقى و معراج مؤمن باشد.
سؤال: آيا مىتوان گفت شرط، دخالتى در موضوع له ندارد و نماز بدون طهارت ناهى از فحشاء و منكر است؟
جواب: خير! همانطور كه اجزاء، دخالت در موضوع له دارند، واضح است كه شرائط هم در موضوع له مدخليّت دارند لذا مىگوئيم همانطور كه ركوع و سجود در موضوع له و تسميه دخالت دارند، طهارت و ساير شرائط هم مدخليّت دارند.
از بيانات گذشته، نتيجه مىگيريم كه مختار مصنّف «ره» در اين بحث عبارت است از:
موضوع له الفاظ عبادات، اجزاء و شرائطى هست كه در ماهيّت مأمور به دخيل هستند نه در تشخّص آنها.
امر يازدهم اشتراك لفظى
(١)- يكى از مباحث علم اصول، بحث اشتراك است. مشترك بر دو قسم است:
١- مشترك معنوى ٢- مشترك لفظى.
محلّ بحث ما مشترك لفظى و آن عبارت است از اينكه: يك لفظ براى معانى