فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٢٣٧ - مبحث دوم نگاهى به علل و عوامل خارجى مسأله
پليد شمردن دشمن كه در آيه: (إِنَّمَا اَلْمُشْرِكُونَ نَجَسٌ) [١] بر آن تصريح شده عليرغم بيان يك سياست هشدار دهنده و حالت هوشيارى در برابر خصومتهاى دشمن هيچ گونه ارتباطى با مسأله انسانى ندارند. اين اعمال خيانتآميز و تجاوزكارانه مشركان مكه بود كه پليد و ناپاك بود و به خاطر آن، مشركان شايسته سرزنش و ابراز انزجار بودند.
در هر حال اصل تبرّا و مفاهيم همگون آن مانند عدم مودت و وداد و پليد شمردن كه در قرآن در مورد دشمنان متجاوز و بىرحم توصيه شده هرگز به معنى نفرت از انسانهاى متجاوز به لحاظ انسانى آنها نيست. انسان از ديدگاه اسلام داراى كرامت ذاتى و شرافت الهى است [٢] او حامل نفحه الهى [٣] و امامت بزرگ است. [٤] اعمال، اخلاق و رويكردهاى انسان است كه گاه او را تا سرحد پليدى تنزل مىبخشد.
٣. دفاع مشروع:
غرب ستيزى تنها يك خصلت روحى و حالت نفسانى و اخلاق سياسى نيست. غرب ستيزى براى جهان اسلام رمز گويايى از يك سياست عملى و دفاع مشروع مىباشد. مبناى نظرى انديشه غرب ستيزى مسؤوليت بزرگ جهان اسلام در دفاع مشروع از حقوق خود در برابر غرب متجاوز است و به همين دليل است كه وقتى تجاوز از طرف غرب قطع مىشود، ستيز و پيكار جاى خود را به محبت و حتى احسان مىدهد و قرآن در مورد بيگانگان غير متجاوز توصيه به نيكى و احسان نيز نموده است.
(أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ)٥.
با اين لحاظ، غرب ستيزى چيزى جز عمل مناسب با دفاع مشروع نيست كه در يك فرايند زنجيرهاى به تناسب نوع تجاوز و خصومت غرب در اشكال مختلف عملى و سياستهاى خاصى ظاهر مىگردد و در حقيقت اين نوع عمل غرب است كه عكس العمل مناسب آن را توسط جهان اسلام به دنبال دارد.
[١] . سوره توبه، آيه ٢٨.
[٢] . (وَ لَقَدْ كَرَّمْنٰا بَنِي آدَمَ) سوره اسراء، آيه ٧٠.
[٣] . (وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي) سوره حجر، آيه ٢٩.
[٤] . (سَوّٰاهُ وَ نَفَخَ فِيهِ مِنْ رُوحِهِ) سوره سجده، آيه ٩.
[٥] . سوره ممتحنه، آيه ٨.