منهاج النجاح فی ترجمة مفتاح الفلاح - شیخ بهایی - الصفحة ٣٩١ - در تعيين نماز وتر
سيّم تنهاست در احاديث يافت نشده است[١]، نهايتش در عبارات متأخّرين علماء ما- قدّس اللَّه ارواحهم- بسيار است كه وتر را بر ركعت اخير اطلاق مىكنند، و به اين اعتبار كه يك ركعت است وترش مىنامند.
و امّا متقدّمين علماء ما- رضوان اللَّه عليهم- تعبير مىكنند از آن به مفرده وتر، چنانچه شيخ الطّائفة- قدّس اللَّه روحه- در كتاب «مصباح المتهجّدين» كه از مصنّفات اوست و غير آن از مصنّفات ديگر تعبير از آن به مفرده وتر كرده است.
و از اينجا ظاهر مىشود كه اگر كسى نماز وتر را نذر كند از عهده نذر به يقين بيرون نمىآيد مگر بگزاردن مجموع سه ركعت كه دو ركعت شفع و يك ركعت وتر باشد.
و امّا آنچه ذكر كرده است شيخ جليل شيخ ابو على طبرسى- عطّر اللَّه مرقده- در تفسيرى كه موسوم به تفسير «مجمع البيان» است از تعليل تسميه فاتحة الكتاب به سبع المثانى به آنكه در هر نماز خواه واجبى باشد و خواه سنّتى دو بار خوانده مىشود، كلامى است مستقيم خالى از خلل و قصور. و اينكه اعتراض كردهاند بر او كه «در نماز وتر كه يك ركعت است سوره مذكوره زياده بر يك بار خوانده نمىشود پس كلّيّة حق نباشد كه اين سوره در هر نماز مثنّى مىشود» كلامى است ظاهرى خالى از تحقيق، و بنا بر تحقيقى كه ما كرديم كه احاديث صحيحه دلالت صريحه دارد بر آنكه اطلاق وتر بر مجموع سه ركعت است اعتراض مذكور بر او وارد نيست- و اللَّه أعلم.
مترجم گويد: «و برين تقدير بسا باشد كه به خاطر رسد كه كلام مذكور از جاده استقامت بر كنار باشد چه به اين كلام دفع اعتراض مشهور نمىشود زيرا كه بر طريق تسليم كه وتر اسم مجموع سه ركعت باشد كه في الحقيقة آن سه ركعت دو نمازى است كه به دو سلام گزارده مىشود آن دو نماز متميّز از يك ديگر يك
[١] ترجمه متن آنست كه« اين تعبير بسيار اندك است» نه اينكه يافت نشده باشد.