منهاج النجاح فی ترجمة مفتاح الفلاح - شیخ بهایی - الصفحة ٣٦٥ - توضيح تفسير مفردات عبارات مذكور

«سُبْحانَكَ» به معنى تنزيه است أى ننزّهك عن فعل العبث تنزيها: يعنى منزّه مى‌گردانيم و به پاكى ياد مى‌كنيم ترا از فعل عبث منزّه‌گردانيدنى.

«فَقِنا عَذابَ النَّارِ» چه هر گاه كه خلق اين اشياء مبتنى بر حكمت و مصلحت حال عباد است و معاش آنها به سبب آنست، و دليلى است كه دلالت مى‌كند بر معرفت صانع، و راغب مى‌كند بر طاعات او و قيام به وظايف عبادات او- جلّ شأنه- تا به نيل فوز ابدى رسند؛ و غالبا كه انسان مخلّ است به آن، پس حسن تفريع نموده است بر كلام سابق و گفته كه: فَقِنا عَذابَ النَّارِ يعنى پس نگاه‌دار ما را از عذاب آتش. «مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ» بعضى از مفسّرين گفته‌اند: اين آيه كريمه اشعار بر آن دارد كه عذاب روحانى صعب‌تر از عذاب جسمانى است، چه خزى، فضيحت و حقارتى است نفسانى.

«رَبَّنا إِنَّنا سَمِعْنا مُنادِياً يُنادِي لِلْإِيمانِ» منادى نداكننده را گويند، و مراد به آن حضرت رسالت ٦ است. و بعضى گفته‌اند كه: مراد به آن قرآن مجيد است.

«فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا» مراد به ذنوب در اينجا كباير است.

«وَ كَفِّرْ عَنَّا سَيِّئاتِنا» مراد به سيّئات در اين مقام گناهان صغيره است، يعنى:

به سبب توفيق ما بر اجتناب از گناهان كبيره تكفير گناهان صغيره ما كن. كنايه از آنكه اجتناب كردن از گناهان كبيره باعث آمرزش گناهان صغيره است.

«وَ تَوَفَّنا مَعَ الْأَبْرارِ» يعنى ما را در زمره ابرار در آور، و وفات ما را با ايشان مقرّر دار. «رَبَّنا وَ آتِنا ما وَعَدْتَنا عَلى‌ رُسُلِكَ» يعنى: اى پروردگار ما عطا كن به ما آن چيزى را كه وعده كرده‌اى ما را از براى تصديق انبياى تو، يا جارى ساخته‌اى آن را به زبان معجز بيان پيغمبران تو. پس بر تقدير اول «على» به معنى «لام» است اى لاجل تصديقهم يعنى از براى تصديق ايشان. و بر تقدير دوم صله‌ «وَعَدْتَنا» است به تضمين معنى اجريت، اى اجريت على السنة رسلك- و اللَّه أعلم.