آداب راز و نياز به درگاه بى نياز (ترجمه عدة الداعى) - ابن فهد حلي؛ مترجم محمدحسين نائيجي - الصفحة ٢٩٩ - صفات حقيقيه و صفات اضافيه

مخلوقات عظيم است و گفته مى‌شود: لطيف يعنى كسى كه فاعل لطف است يعنى بنده با آن به فعل طاعت نزديك مى‌شود و از فعل معصيت دور مى‌گردد.

٩٩- الشافى:

يعنى كسى كه تندرستى و شفا را روزى مى‌دهد بدون آنكه دوايى در كار باشد و بلا را با دعاى اندك برطرف مى‌كند و بر ابتلاى كوچك پاداش بزرگ مى‌دهد. خداى تعالى در حكايت از ابراهيم ٧ فرموده: وَ إِذا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ‌[١] وقتى مريض گرديدم او مرا شفاء مى‌دهد.

اين‌ها تمام اسماى حسناى الهى بود.

بدان كه: اينكه اين اسماى مخصوص را ذكر كرديم دلالت ندارد كه اسمايى غير آنها وجود ندارد، زيرا غير اين اسما در دعاهاى ايمه : زياد است. كه در اين اسمايى كه ما شمرديم نيست و شايد علت ذكر اسماى ياد شده اين باشد كه اين اسما بر باقى اسما مزيت و شرافت دارند.

كثرت اسما با وحدت ذات تنافى ندارد

بدان كه علت اسامى كثيره حق سبحان با معانى كثيره، موجب تكثر در ذات مقدس بارى تعالى نيست، بلكه اين تكثر و تعدد و كثرت اسما ناشى از اضافات حق سبحان مى‌باشد. بلكه حق تعالى از جميع جهات و اعتبارات يكى است.

صفات حقيقيه و صفات اضافيه‌

تحقيق آن است كه صفات حق تعالى دو قسم است صفات حقيقيه و صفات اضافيه: صفات حقيقيه آن است كه با توجه به ذات تنها آن صفات بر ذات اطلاق مى‌شود مثل حى موجود ازلى باقى ابدى سرمدى كه اين صفات تنها با نظر به ذات الهى گفته مى‌شود و صفات اضافيه آن صفاتى‌اند كه با نظر به غير حق تعالى پيش مى‌آيند مثل اينكه: او قادر خالق رحيم است زيرا اين صفات با نظر به مخلوق و مقدور و مرحوم بر ذات اطلاق مى‌شوند و تعددى كه از اين باب حاصل مى‌آيد به هنگامى است كه امور خارج از ذات را با ذات در نظر بگيريم و باعث تعدد در ذات نمى‌شوند و كثرتى را در ذات ايجاد نمى‌كند خداى تعالى از تعدد و كثرت منزه است.

[١] - ٢٦/ شعراء، ٨٠.