مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٧٨١ - پرسش و پاسخ
پرسش و پاسخ
- آیا فکر گناه، گناه است یا نه؟ تا آنجا که بنده شنیدهام میگویند فکر گناه تا آنجا که به مرحله عمل در نیاید گناه نیست. ما از یکی از فقها مسئله تهیه نقشه سینما را سؤال کردیم که اگر کسی مسلمان و مقید باشد و به او مراجعه کنند که نقشه یک سینما یا چیزی در ردیف سینما را تهیه کند، آیا اگر این کار را انجام دهد گناه کرده یا نه؟ و پولی که از این راه میگیرد حلال است یا نه؟ در جواب به ما گفتند که اشکال ندارد، اعمّ از اینکه سینما بد باشد یا خوب (سینما را به عنوان سینمای روز [١] تلقی کنید نه سینما به معنای علمی). استدلالشان هم این بود که نقشه، فکر گناه است و تا موقعی که پایه سینما را نریختهای، پروانهاش را نگرفتهای، عمله بنّایش را خبر نکردهای و سیمانش را نگرفتهای، هنوز گناه نیست.
سؤال دیگر اینکه آیا فکر ثواب، ثواب است یا نه؟ یعنی هنوز فکر ثواب را به مرحله عمل در نیاورده و فقط فکرش را میکنی و گاه مانع پیدا میشود.
مثلًا مینشینی فکر میکنی که خوب است فلان جا فلان مبلغ کمک کنم، بعد نمیتوانی. آیا تا این اندازه فکر کردن ثواب است یا نه؟.
استاد: حالا من نمیدانم آن آقایی که آن سخن را گفتهاند منظورشان چه بوده، ولی مطلب باید شکافته شود. یک وقت هست شما خودتان مثلًا- خدای نخواسته- میخواهید سینما تأسیس کنید (سینمای روز)، همینطور است که ایشان گفتهاند؛ یعنی تا مرحله فکر است، تا مرحله نقشه است و تا وقتی که این عمل از شما به ظهور نرسیده، این برای شما گناه نیست. یعنی اگر شما تصمیم به یک گناه بگیرید و تمام مقدمات آن گناه را هم فراهم کنید، ولی آن لحظه آخر که میرسد پشیمان بشوید یا موانع خارجی نگذارد شما این عمل را انجام دهید، این را به پای شما گناه نمینویسند. این درست است. ولی در این مسئلهای که شما گفتید، دیگری میخواهد سینما تأسیس کند، بعد شما در مرحله فکر به او کمک میدهید و این کار
[١]. [باید توجه داشت که این بحثها قبل از انقلاب اسلامی ایراد شده است.]