مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٣٧ - حقوق مردم بر یکدیگر

میکنند و پذیرفتن رسول اکرم نظر سلمان را، معروف است.

سخن امیرالمؤمنین علی علیه السلام در آن خطبه همینکه به اینجا رسید که فرمود: یک نفر در هر مقام و هر درجهای باشد، مقامش در دین و در نزد خدا هرچه باشد، مافوق همکاری با دیگران نیست، افراد دیگر هم هر اندازه در چشمها حقیر و بیقدر نمایند این حق از آنها سلب نمیشود که به همکاری دعوت بشوند؛ سخن که به اینجا رسید یکی از مستمعین مثل اینکه تهییج شد و تحت تأثیر احساسات خود قرار گرفت، از جا حرکت کرد و از آن حضرت تشکر و ثنای بلیغی کرد. بعد از حرفهای او دومرتبه حضرت به سخن درآمد و جملههایی فرمود. از آن جملهها من امشب فقط یک نکته را- که باز در مورد حق است و مکمّل مطالب گذشته است- عرض میکنم. آن نکته این است که حضرت آمادگی خود را برای شنیدن هر نوع انتقادی و عرضه داشتن پیشنهادهای اصلاحی ذکر میکند و میگوید: با من به تعارف و رودرواسی و مجامله رفتار نکنید، هرچه به نظرتان میرسد بگویید. فرمود:

وَ لا تُخالِطونی بِالْمُصانَعَةِ وَ لا تَظُنّوا بِی اسْتِثْقالًا فِی حَقٍّ قیلَ لی وَ لَا الِتماسَ اعْظامٍ لِنَفْسی، فَانَّهُ مَنِ اسْتَثْقَلَ الْحَقَّ انْ یقالَ لَهُ اوِ الْعَدْلَ انْ یعْرَضَ عَلَیهِ کانَ الْعَمَلُ بِهِما اثْقَلَ عَلَیهِ [١].

با من با تعارف و تملّق و رودرواسی رفتار نکنید. گمان نبرید که گوش من برای شنیدن انتقاد و عرضه شدن اینکه مقتضای حق این است که چنین و چنان باشی سنگین است. بدانید آن کس که شنیدن انتقاد و تذکرات و سخن حق بر گوشش ثقیل است، عمل بر طبق حق بر او سنگینتر خواهد بود. علامت اهل حق و اهل عدل این است که از تذکرات و انتقادات پروا ندارند.

این جمله را برای این فرمود که قبلًا آن مرد برخاسته بود و از آن حضرت مقداری ثنا و ستایش کرده بود. خواست به مردم بفهماند که گمان نکنید من خوشم میآید که از من تعریف کنید، بنای کار را بر مصانعه و مجامله بگذارید؛ نه، برعکس، انتظار من اظهارنظرهای صریح و خیرخواهانه است در کارها: فَلا تَکفّوا