مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٨٢ - تأثیر عمل در هدایت بشر
تعلیمات انبیا جهانگیر میشود. پس از قرنها که نظر میافکنیم میبینیم موجی که پیغمبران و اولیای خدا ایجاد کردهاند هنوز باقی است بلکه روز به روز بر عظمت و اهمیتش افزوده میشود. این موج، موج عمل و پیشقدم شدن است. سخن هرگز نمیتواند چنین موجی عظیم به وجود آورد. موج سخن، کوچک و ضعیف است و زود با برخورد به موجی بزرگتر از خود نابود میگردد.
از سخنان علی علیه السلام است که فرمود: میدان حق برای سخن وسیعترین و بازترین میدانهاست ولی برای عمل تنگترین میدانهاست [١]؛ یعنی اگر انسان بخواهد برای حقیقت و عدالت و راستی و درستی و امانت سخن بگوید از هر موضوعی بهتر میشود داد سخن داد و استدلال کرد و قیاس تشکیل داد و خطابه سرایی کرد؛ بسیار میدان حق برای گفتن باز و گشاد است؛ ولی اگر انسان بخواهد عمل کند چون مستلزم این است که خود را جمع و مقید سازد و از حدود خود تجاوز نکند و متعرّض حقوق دیگران نشود، عیبهای خودش را مانند عیبهای دیگران ببیند، آنوقت میبیند که مثل این است که از جای تنگی میخواهد عبور کند و برایش زحمت است.
هم از سخنان خود علی است که قسم میخورد و میفرماید: ممکن نیست که من شما را امر کنم به کار نیکی مگر آنکه قبلًا خودم آن عمل نیک را انجام دادهام و ممکن نیست که شما را از کار زشتی نهی کنم مگر آنکه خودم در ترک آن کار زشت پیشقدم شدهام. تاریخ نورانی و پرافتخار زندگی علی علیه السلام دلیل قاطع این ادعاست.
چه کسی میتواند ادعا کند که در عمل و عبادت خدای یگانه و خدمت به خلق خدا و رعایت اصول و عدالت و انصاف به پای علی میرسد؟
[١]. نهج البلاغه، خطبه ٢١٤