پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٨ - ١٣- پيش پذيرائى بهشتيان!
١٢- پذيرائى كنندگان
در ميهمانىها براى تكميل پذيرائى و احترام از ميهمانها فرد يا افراد محترمى حضور دارند كه ميهمانها را دعوت به استفاده از غذا و نوشابه و ساير وسائل پذيرائى مىكنند، و غالباً غير از خدمتكارانند، و اين خود احترام مضاعفى است كه به ميهمانى لطف و شكوه خاصّى مىبخشد و احترام ميهمانها را بيشتر مىكند.
از آيات قرآن استفاده مىشود كه اين معنا در مورد بهشتيان (از سوى فرشتگان و خازنان بهشت) انجام مىگيرد، و آنها بهشتيان را تعارف به بهرهگيرى از نعمتهاى بهشت مىكنند.
در آيه ١٩ سوره طور بىآنكه بگويد گوينده اين سخن كيست بهشتيان را مخاطب ساخته مىفرمايد:
كُلُوا وَ اشْرَبُوا هنيئاً لَكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ: «بخوريد و بنوشيد گوارا، در برابر اعمال (صالحى) كه انجام مىداديد».
عين اين تعبير در آيه ٤٣ سوره مرسلات نيز آمده است.
آيا گوينده اين سخن خداست كه به عنوان احترام و اكرام و عنايت و لطف خاص اين چنين به بهشتيان تعارف مىكند؟ يا خازنان و فرشتگان بهشتند؟ در هر حال بىشك همه نعمتهاى بهشتى گوارا است، اما اينكه به آنها گفته شود «گوارا باد بر شما» خود لطف و گوارائى ديگرى به آن نعمتها مىبخشد.
شبيه همين تعبير با تفاوت مختصرى در آيه ٢٤ سوره حاقّه آمده: كُلُوا وَ اشْربُوا هَنيئاً بِما اسْلَفْتُمْ في الايَّامِ الْخالِيَةِ: «بخوريد و بنوشيد گوارا، در برابر اعمال (نيكى) كه در ايام پيشين انجام داديد. [١]
باز در اينجا به گوينده سخن اشارهاى نشده است، و مطلب همان گونه است كه در آيه قبل گفته شد.
١٣- پيش پذيرائى بهشتيان!
قابل توجه اينكه در چندين آيه از آيات قرآن به تعبير پرمعنايى برخورد مىكنيم كه از نكته تازهاى پرده بر مىدارد و آن تعبير به «نُزُل» است كه نخستين بار در سوره آلعمران آيه ١٩٨ آمده است، مىفرمايد:
[١]. در اينكه «هَنيئاً» در اين آيات چه محلّى از اعراب دارد؟ گفتگو است، بعضى آن را وصف به جاى «مفعول مطلق» مىدانند، و در تقدير چنين است كُلُوا اكْلًا هَنيئاً، و بعضى آن را وصف «مفعول به» شمردهاند و در معنا چنين است: كُلُوا وَ اشْرَبُوا مَاْكوْلًا وَ مَشْروُباً هَنيئاً، و در واقع گوارا همان مأكول و مشروب است، و در هر حال منظور از گوارا بودن غذا و نوشيدنى آن است كه هيچ اثر سوئى در انسان نگذارد بلكه براحتى جذب بدن شود.