پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧٤ - ٢- مگر لذت در مقايسه با فقدان نيست؟

در حديث ديگرى از امام باقر عليه السلام آمده است: انَّ اهْلَ الجَنَّةِ تُوْضَعُ لَهُمْ مَوائِدُ عَلَيْها مِنْ سائِرِ ما يَشْتَهُونَهُ مِنَ الاطْعِمَةِ التي لا ألَذَّ مِنْها و لا اطْيَبَ، ثُم يُرفَعُونَ عَنْ ذلِكَ الى غَيْرِهِ‌: «براى اهل بهشت سفره‌هايى مى‌گسترانند كه بر آن آنچه مورد علاقه آنها از طعام‌هاست قرار داده مى‌شود طعام‌هايى كه از آن لذيذتر و خشبوتر نيست سپس آنها را از سر آن سفره بلند كرده و سفره ديگرى براى آنها مى‌گسترانند»!. [١]

اين تعبيرات به خوبى نشان مى‌دهد كه در آنجا تكرارى وجود ندارد بلكه هر لحظه الطاف و عنايات تازه‌اى است!.

اين سخن را با اشاره كوتاهى از سوى يكى از مفسّران پايان مى‌دهيم كه گفته است: «آيه فوق اشاره به تجلّى حق در هر زمان، و در هريك از نفوس انسانى بر حسب استعدادش دارد، و مى‌دانيم تجليات خداوند را نهايت و پايانى نيست!. [٢]

بدون شك اين تمام مفهوم آيه نيست بلكه مى‌تواند جزيى از مفهوم آيه باشد (دقت كنيد).

٢- مگر لذت در مقايسه با فقدان نيست؟

معروف است كه «فقدان‌ها» هميشه ارزش «وجدان‌ها» را آشكار مى‌سازد، و به تعبير ديگر نعمت‌ها و مواهب الهى را هميشه در مقايسه با زوال آنها مى‌توان شناخت اگر بيمارى‌در عالم وجود نداشت هيچ‌كس نمى‌دانست نعمت سلامتى چه گوهر گران‌بهايى است؟ و اگر ناامنى روى نمى‌داد قيمت نعمت امنيت هرگز شناخته نمى‌شد!.

روى اين حساب در بهشت كه فقدانى وجود ندارد نه ناآرامى است، نه بيمارى و تعب، نه قحطى و خشكسالى و ... بنابراين ارزش آنهمه نعمت‌ها تدريجاً به فراموشى سپرده مى‌شود و طبعاً در اين حال لذّتى احساس نخواهد شد.

[١]. همان مدرك، حديث ١٩٩.

[٢]. روح‌البيان، جلد ٩، صفحه ٣٠٠.