كه هريك، نشانه‌اى از نشانه‌هاى مسلّم تقوى است، وگرنه صدق و راستى در آخرت كه محل تكليف نيست، مفيد نخواهد بود، به علاوه اوضاع در آن روز چنان است كه هيچكس جز راستگويى راه ديگرى ندارد، حتى گنهكاران اگر موقتاً حقايق را انكار كنند به زودى متوجه مى‌شوند كه اين كارشان بيهوده است، لذا سرانجام به همه گناهان خويش اعتراف خواهند كرد!

ضمناً از اين تعبير استفاده مى‌شود كه تمام اعمال نيك را مى‌توان در صدق و راستى خلاصه كرد، و با كمى دقّت، تحليل منطقى آن نيز روشن است، چرا كه همه گناهان بازگشت به عدم صداقت انسان در ادعاى ايمان و اسلام مى‌كند، وگرنه كسى كه قانونى را به رسميّت مى‌شناسد چگونه مى‌تواند در عمل به مخالفت با آن برخيزد؟

اهميت صدق بدان پايه است كه وسيله اصلى آزمايش افراد شمرده شده، چنانكه در حديثى از رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم مى‌خوانيم‌ لاتَنْظُروا الى كَثْرَةِ صَلاتِهِمْ وَصَوْمِهِمْ، وَ كَثْرَةِ الْحَجِّ وَ الْمَعْرُوفِ، وَطَنْطَنَتِهِمْ بِالليلِ، وَلكِنْ انْظُرُوا الى صِدْقِ الْحَديثِ، وَ اداءِ الأمانَةِ؟: «نگاه به فزونى نماز و روزه و حج و كارهاى نيك و سر و صداى آنها در شب (براى عبادت) نكنيد، ولكن نگاه به راستى گفتار و اداء امانت آنها كنيد». [١]

و در حديث ديگرى از رسول اكرم صلى الله عليه و آله و سلم مى‌خوانيم: انَّ الصِّدْقَ يَهْدي الَى الْبِرِّ وَ الْبِرُّ يَهْدي الَى الْجَنَّةِ: «صدق و راستى هدايت به نيكى مى‌كند و نيكى هدايت به سوى بهشت».

و به اين ترتيب صدق و راستى كليد بهشت است.

***

١٣- خود سازى و تزكيه نفس‌

بدون شك بهشت جاى نيكان و پاكان است، و لذا در قرآن با صراحت آن را به عنوان پاداشى براى چنان اشخاصى ذكر كرده است، در آيه ٧٥ و ٧٦ طه: از زبان «ساحران فرعونى» بعد از پيروزى معجزه موسى عليه السلام بر سحر آنان، و ايمان آوردن و تسليم شد نشان در برابر موسى عليه السلام، ورد تهديدهاى فرعون و فرعونيان، مى‌گويد: «آنها كه با ايمان و عمل صالح در محضر پروردگارشان حاضر شوند درجات عالى دارند، اين درجات عالى همان باغ‌هاى جاويدان بهشتى است كه از زير درختانش نهرها جارى است،

[١]. بحارالانوار، جلد ٦٨، صفحه ٩، حديث ١٣.