پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٤ - بخش سوّم نشانههاى شروع قيامت

بخش سوّم: نشانه‌هاى شروع قيامت‌

در آغاز رستاخيز نيز حوادث عظيمى رخ مى‌دهد، و همان‌گونه كه پايان دنيا همراه با حوادث عظيم بود آغاز رستاخيز نيز با حوادث عظيم توأم است.

اين معنا در آيات مختلفى از قرآن مجيد به چشم مى‌خورد.

١- در يكجا مى‌فرمايد: يَوْمَ تُبَدَّلُ الأَرْضُ غَيْرَ الارْضِ وَ السَّماواتُ وَ بَرَزُوا للَّهِ الواحِدِ القَهّارِ: «وعده الهى در آن روز تحقق مى‌يابد كه اين زمين به زمين ديگر و آسمان‌ها (به آسمان‌هاى ديگر) مبدّل مى‌شود، و انسان‌ها در پيشگاه خداوند واحد قهّار ظاهر مى‌گردند» (ابراهيم- ٤٨).

اين دگرگونى اشاره به مرحله سوّم است، زيرا در پايان آيه مى‌گويد: «در آن روز هركس و هرچه، دارد در برابر خداوند واحد قهار ظاهر مى‌گردد».

اين نكته قابل توجه است كه منظور از تبديل زمين به زمين ديگر در اين‌جا عوض شدن ذات آن نيست آن گونه كه شايد بعضى تصور كرده‌اند، بلكه منظور تبديل صفات آن است، مانند از ميان رفتن كوه‌ها و صاف و مسطح شدن و توسعه فراوان يافتن، بى‌آنكه اصل ذات عوض شود.

دليل اين سخن، آيات متعددى است كه مى‌گويد: در قيامت انسان‌ها از قبرهايشان بر مى‌خيزند، مخصوصاً آيه ٥٥ طه كه مى‌گويد: «ما شما را از اين زمين آفريديم، و به آن باز مى‌گردانيم، و بار ديگر از آن خارج مى‌سازيم» مِنها خَلَقْناكُم وَ فيها نُعيدكُمْ وَ مِنْها نُخْرِجُكُمْ تارَةً اخرى‌

به هر حال مفسّران براى اين آيه تفسيرهاى متعددى ذكر كرده‌اند كه غالباً دليلى جز بعضى از روايات مرسل، يا اقوال بعضى از مفسّران پيشين ندارد:

گاه گفته‌اند زمين مبدل به نقره، و آسمان مبدل به طلا مى‌شود!

و گاه گفته‌اند زمين مبدل به آتش، و آسمان‌ها مبدل به باغ‌هاى بهشت مى‌گردد، و يا هر قطعه زمينى به تناسب مؤمنان و كفارى كه بر آن هستند مبدل به نقره يا آتش مى‌شود.

ولى آنچه از اين آيه اجمالًا استفاده مى‌شود يك دگرگونى عظيم است هر چند جزئيات آن بر ما روشن نيست.