سجاده های سلوک - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٩٩ - حكمت وجود لذت و سير تدريجي احساس لذت

«بهجت» و مشتقات آن استفاده مي‌كنند و مثلاً مي‌گويند خداوند از درك ذات خود مبتهج است. از ظاهر روايات و آيات استفاده مي‌شود كه ملائكه نيز متناسب با وجود خود لذت دارند و از عبادت و پرستش خداوند حظ و لذت مي‌برند؛ يعني خداوند آنان را چنان آفريده است كه همواره به عبادت و پرستش او مشغول باشند و از آن لذت ببرند. رسول خداإِنَّ لِلَّهِ مَلَائِكَةً رُكَّعاً إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَإِنَّ لِلَّهِ مَلَائِكَةً سُجَّداً إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَة؛[١] «و خدا را فرشته‌هايي ا‌ست كه در ركوع‌اند تا روز قيامت و فرشته‌هايي است كه در سجودند تا روز قيامت».

همچنين خداوند مي‌فرمايد: يُسَبِّحُونَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ لا يَفْتُرُونَ؛[٢] «فرشتگان شب و روز خداي را به پاكي مي‌ستايند و سستي نمي‌كنند».

حيوانات نيز لذت‌هايي شبيه لذت‌هاي انسان دارند؛ ازاين‌رو، آنان هم هنگام برآورده شدن نيازهاي طبيعي‌شان حالاتي شبيه حالات انسان از خود بروز مي‌دهند. ‌چنان‌كه ما از غذا خوردن و سير شدن لذت مي‌بريم، حيوانات نيز وقتي غذا مي‌خورند و سير مي‌شوند، حالاتي شبيه حالات ما از خود بروز مي‌دهند و ما از آن حالات و رفتار آنان حدس مي‌زنيم كه لذت مي‌برند. ازسوي‌ديگر وقتي كسي به آنها آزار برساند، با سروصدا و واكنش‌هاي دفاعي خود، نشان مي‌دهند كه احساس درد و رنج دارند.

حكمت وجود لذت و سير تدريجي احساس لذت

اگر بپرسند كه چرا خداوند براي موجود مُدرِكْ لذت قرار داده است، در پاسخ بايد گفت كه بي‌ترديد لذت‌هايي كه عايد موجودات صاحب درك و شعور مي‌شود، بدون علت و حكمت نيست. يكي از حكمت‌هاي لذت بردن اين است كه موجودات زنده و

(١). محمدباقر مجلسي، بحار الانوار، ج٥٩، باب٢٣، ص١٧٤، ح٤.

(٢). انبياء (٢١)، ٢٠.